چشمه دیمه چهارمحال و بختیاری

imgurl.ir

چشمه دیمه در فاصله ۱۰ کیلومتری شمال غربی شهر چلگرد، مرکز شهرستان کوهرنگ واقع شده است. این چشمه در منطقه‌ای کوهستانی و سرسبز قرار دارد و آب آن از ارتفاعات زردکوه سرچشمه می‌گیرد. آب چشمه دیمه به دلیل منابع زیرزمینی خود، بسیار زلال و خنک است و به عنوان یک منبع طبیعی آب شرب در منطقه شناخته می‌شود.

اطراف چشمه با درختان سرسبز، چمنزارهای وسیع و تپه‌های سبز احاطه شده که فضایی آرامش‌بخش و دلپذیر برای بازدیدکنندگان فراهم می‌آورد. این مکان برای فعالیت‌های مختلفی از جمله پیاده‌روی، کوهنوردی و پیک‌نیک مناسب است. مسیرهای پیاده‌روی اطراف چشمه فرصت مناسبی برای لذت بردن از مناظر طبیعی و هوای تازه را فراهم می‌آورد. همچنین، زیبایی‌های طبیعی و تنوع زیستی منطقه، فرصتی عالی برای عکاسی از مناظر و حیات وحش محلی به ارمغان می‌آورد. برای بازدید از چشمه دیمه، توجه به حفاظت از محیط زیست و رعایت اصول گردشگری پایدار ضروری است.

همچنین، به دلیل عدم وجود امکانات رفاهی زیاد در منطقه، بهتر است مواد غذایی و نوشیدنی‌های لازم را به همراه داشته باشید. چشمه دیمه با زیبایی‌های طبیعی و فضای آرامش‌بخش خود، تجربه‌ای خاص و به یادماندنی از سفر به چهارمحال و بختیاری را برای شما به ارمغان می‌آورد.

چشمه دیمه، یکی از جواهرهای طبیعی استان چهارمحال و بختیاری، با ویژگی‌های منحصربه‌فرد خود، تجربه‌ای بی‌نظیر از طبیعت را برای شما به ارمغان می‌آورد. در اینجا به چند دلیل کلیدی می‌پردازیم که چرا باید این چشمه را از دست ندهید: آب زلال و خنک: چشمه دیمه به خاطر آب شفاف و خنک خود شناخته می‌شود. نوشیدن آب این چشمه، تجربه‌ای از طعم طبیعی و خالص را به شما ارائه می‌دهد که در سایر مکان‌ها کمتر پیدا می‌شود.

  1. مناظر طبیعی خیره‌کننده: محیط اطراف چشمه با پوشش گیاهی متنوع، چمنزارهای وسیع و تپه‌های سبز، فضایی آرام و دلپذیر را ایجاد می‌کند. این مناظر زیبا، فرصت‌های فوق‌العاده‌ای برای عکاسی و لذت بردن از طبیعت فراهم می‌آورد.
  2. فرصت برای استراحت و آرامش: چشمه دیمه به دلیل موقعیت طبیعی و دور از شلوغی، مکانی ایده‌آل برای استراحت و تجدید قواست. در اینجا می‌توانید از آرامش و سکوت طبیعت بهره‌برداری کنید و از فشارهای روزمره فاصله بگیرید.
  3. امکان فعالیت‌های طبیعت‌گردی: این منطقه برای فعالیت‌های مانند پیاده‌روی و کوهنوردی مناسب است. مسیرهای پیاده‌روی اطراف چشمه، به شما این امکان را می‌دهد که به راحتی از مناظر طبیعی و هوای تازه بهره‌برداری کنید. در مجموع، چشمه دیمه با ویژگی‌های خاص خود، تجربه‌ای منحصر به فرد از طبیعت و آرامش را به شما ارائه می‌دهد. این چشمه، با زیبایی‌های طبیعی و فرصت‌های مختلفی که ارائه می‌دهد، نباید از دست برود.

دشت هلن چهارمحال و بختیاری

imgurl.ir

طبیعت رازآلود ایران در هر چهارگوشه اش مملو از حضور این رازها است. رازهایی که گاه تنها چند صدمتر آن طرف تر از جاده اصلی قرار گرفته اند. این بار در میان استان ها و شهرهای کوچک و بزرگ ایران عازم استانی می شویم که به داشتن طبیعت حیرت انگیز و مسحورکننده شهره است. چهارمحال و بختیاری برای عشاق سفر همیشه یک رازسربه مهر و شگفت انگیز است. در میان مقاصد بی شمار این سرزمین جادویی این بار عازم منطقه ای می شویم که با نام دشت هلن شناخته می شود.

منطقه حفاظت شده هلن در فاصله ۱۱۰ کیلومتری از مرکز استان چهارمحال و بختیاری و در مجاورت شهر ناغان در محدوده شهرستان‌های اردل، لردگان و کیار قرار دارد. دشت هلن از نظر توپوگرافی کاملاً کوهستانی بوده که بلندترین نقطه آن کوه بزمنی با ارتفاع ۳۲۲۵ متر و کمترین ارتفاع آن در حاشیه رودخانه ارمند با ارتفاع ۱۱۶۸ متر از سطح دریا می‌باشد. دشت هلن از نظر اقلیمی نیمه مرطوب با تابستان‌های گرم و خشک و زمستان‌های نیمه سرد می‌باشد.

منطقه حفاظت شده دشت هلن نام خود را از کوهی که در این منطقه واقع شده گرفته است. گفته می‌شود «هلن» نام پرستاری آمریكایی بوده است كه با یک پزشک ایرانی بختیاری ازدواج كرده و در سال ۱۹۳۱ میلادی به ایران آمده و به همراه همسرش با ایل بختیاری كوچ می‌كرده و به مداوای مردم می‌پرداخته است. حضور وی در آن زمان مصادف با نقشه‌برداری و تهیه نقشه‌های توپوگرافی منطقه بوده كه احتمالاً اختصاص كوهی به نام هلن به خاطر قدردانی از خدمات وی بوده است.

ویژگی‌های اقلیمی منطقه دشت هلن، وجود زیست‌بوم‌های رودخانه‌ای و حاشیه رودخانه‌ای، جنگلی و غیرجنگلی، شرایطی را برای جذب حیات وحش متنوع به ویژه پرندگان فراهم نموده است. از جانوران این منطقه می‌توان به کل و بز، سنجاب ایرانی، شغال، تشی، روباه معمولی، گراز، گرگ، خرگوش، خرس قهوه‌ای، کبک، کبوتر جنگلی، کمرکلی بزرگ، زاغ نوک قرمز، زاغی، کلاغ معمولی، دلیجه، عقاب طلایی، آگاما، لاک‌پشت آبزی و افعی اشاره نمود.

منطقه پوشیده از بلوط است و از گونه‌های دیگر می‌توان گز، بادام، ارژن، گون، بنه، کلخونک، کلاه میرحسن، زالزالک، پلاخور، شکر تیغال و دافنه را نام برد. در حدود 30 سال پیش، تراکم پوشش گیاهی این منطقه بسیار بالابود به‌طوری‌که اشخاص کمی جرات وارد شدن به جنگل را پیدا می‌کردند، اما امروزه براثر استفاده نادرست و تخریب، بخش‌هایی از جنگل در معرض نابودی و انقراض پوشش گیاهی قرار دارد.

یکی از منابع آبی منطقه هلن، رودخانه کارون با طول حدود 65 کیلومتر است که منطقه بین پل دوپلان تا پل ارمند را در بر می‌گیرد

تالاب ها ی استان چهارمحال وبختیاری

imgurl.ir

تالاب سولقان (سولگان یا سوله جان)

تالاب سولقان (سولگان)، تالابی در مجاورت شهر ناغان در استان چهارمحال و بختیاری می باشد که با مساحتی حدود ۱۱۵هکتار، به دلیل قرار گرفتن در جاده شهرکرد-اهواز (جاده قدیم)از اهمیت ویژه‌ای برخورداراست. حضور عشایر و زیست پرندگان مهاجر و رویش گلهای رنگارنگ در برخی فصول سال زیبایی این مکان را چند برابر می‌کند.

تالاب چغاخور

یکی از زیباترین تالاب های استان چهارمحال و بختیاری تالاب چغاخور است. این تالاب در 50 کیلومتری شهرکرد و در منطقه ای ییلاقی قرار دارد.تالاب بین المللی چغاخور با مساحتی معادل 2300 هکتار در دامنه ارتفاعات برآفتاب و کلار در نزدیکی شهر بلداجی و اطراف روستا های سیبک ، دستگرد و ... واقع گردیده‌است. دهکده سیاحتی چغاخور از طرح‌های گردشگری این تالاب می‌باشد که در فضایی به وسعت ۲۰ هکتار از زمین‌های حاشیه تالاب سد چغاخور در استان چهارمحال و بختیاری در حال اجرا می‌باشد.

تالاب گندمان

تالاب گندمان، یکی دیگر از تالاب های استان چهارمحال و بختیاری است که نام خود را از شهری تاریخی که در ضلع شمال شرقی آن قرار دارد گرفته است.

این تالاب به عنوان یکی از آبگیرهای حوزۀ آبریز «آق‌بلاغ» با فاصله‌ای نه چندان دور از تالاب چغارخور قرار گرفته است،

تالاب دهنو

تالاب دهنو در مجاورت روستای «بهشت آباد» در پایاب حوضه آبخیز دشت های فرادنبه و سفیددشت واقع گردیده .

تالاب علی‌آباد

در امتداد تالاب های چغاخور و سولگان قرار داد. محل زمستان‌گذرانی پرندگانی همچون مرغابی، حواصیل و اگرت بوده، بر اساس میزان بارش، عمق آب در این تالاب از 10 تا 50 سانتی‌متر متغیر است.

تالاب زیبای چال تر وچال خشک

از تالاب های استان چهارمحال و بختیاری که در بین قلل سر به فلک کشیده کوه کلار قرار گرفته وچون نگین فیروزه‌ای در میان آسمان می‌درخشد؛ تالاب زیبای چال تر است. تالاب زیبای چال تر با وسعتی قریب به 157 هکتار وسعت دارد.

تالاب گندمان چهارمحال و بختیاری

imgurl.ir

استان چهار محال و بختیاری در حالت کلی 6 تالاب زیبا دارد که به صورت زنجیروار در امتداد کوه کلار قرار گرفته اند. از این شش تالاب، تالاب های گندمان و چغاخور در زمره ی تالاب های بین المللی هستند. تالاب گندمان یکی از زیباترین تالاب های ایران است که در همسایگی شهری با نام گندمان واقع در استان چهار محال و بختیاری قرار گرفته است. این تالاب علاوه بر چهره ی زیبایی که دارد محل مناسبی برای مهاجرت پرندگان است و از این بابت جزء ۱۰ تالاب برتر پرنده نگری کشور می باشد. زیبایی های طبیعی این تالاب به قدری زیاد است که به یک مقصد طبیعت گردی فوق العاده پر طرفدار در ایران تبدیل شده است. علاوه بر این دارای جاذبه های تاریخی بسیاری نیز می باشد که بر جذابیت آن و تعداد طرفدارانش می افزاید. از دیگر جاذبه های اطراف تالاب گندمان می توان به رشته کوه چرو با ارتفاع 3500 متر که از غرب تا جنوب تالاب گندمان کشیده شده و انعکاس تصویر این ارتفاعات در آب آرام تالاب که زیبایی آن را چندین برابر نموده اشاره کرد.
ارتفاع تالاب گندمان از سطح دریا حدود 2220 متر است. آب این تالاب بزرگ و زیبا از اب برف و باران، چشمه‌ های اطراف تالاب مانند چشمه ی گل کوچک، گل بزرگ، مرادان و نصیرآباد و نیز از آب رودخانه ی آق بلاغ تامین می شود. متوسط عمق این تالاب در فصل بهار که فصل پر ابی است به حدود ۳۰ سانتیمتر مى رسد. اغلب اراضى این تالاب قابلیت نفوذ کمی دارند و شیب آن ها بسیار ملایم است به طوری که بین صفر تا دو درجه مى باشد. پس پستی و بلندی قابل ملاحظه ای ندارد. سطح آب شیرین زیر اراضی تالاب نیز خیلی پایین نیست و تقریبا در عمق ۷۵ تا ۱۲۰ سانتیمتری قرار دارد.

تالاب گندمان زمانی شکارگاه بهرام گور و تمام همراهانش بوده است، این تالاب همواره در طول عمر خود مکانی زیبا و چشم نواز بوده و محل مناسبی برای طبیعت گردان و گردشگران و حتی پرندگان به شمار می رفته است. تالاب گندمان نام خود را از شهری تاریخی که در ضلع شمال شرقی آن قرار دارد گرفته است. این شهر منطقه ی ییلاق خانواده های سلطنتی در قرن های گذشته بوده به طوری که برخی از آثار باقی مانده از سکونت گاه های آن ها در این تالاب به جا مانده است. تالاب گندمان علاوه بر اینکه در لیست ۱۰ تالاب برتر پرنده نگری در ایران قرار دارد در دفتر بین ‌المللی تحقیقات پرندگان آبزی لندن هم ثبت شده است. همچنین در فهرست کنوانسیون رامسر نیز به ثبت رسیده است.

چشمه و آبشار سرداب رستم آباد چهارمحال و بختیاری

imgurl.ir

روستای رستم آباد در 90 کیلومتری شهرکرد و در سمت جنوب غربی این شهر قرار دارد . رودخانه بهشت آباد از مجاورت این روستا می گذرد . در نزدیکی روستای رستم آباد ، چشمه جوشان و پرخروشی از دل صخره سنگ های دامنه کوه بیرون می زند و در مسیر خود به سمت رودخانه بهشت آباد ، ناحیه سبز و پر باغ و درخت و زیبایی ایجاد می کند . نام این چشمه پرآب و پر خروش ، چشمه سرداب است .
این ناحیه علاوه بر دره و رود و باغ ، از نظر پوشش گیاهی طبیعی و گیاهان دارویی نیز غنی است . برای دسترسی به روستای رستم آباد و چشمه سرداب آن ، باید از طریق جاده شهرکرد به اردل تا نزدیکی شهر اردل بیایید و در سه راه این منطقه ، مسیر مستقیم را که به روستای کاج می رود انتخاب کنید . هفت کیلومتر بعد از روستای کاج به روستای رستم آباد می رسید . در این روستا باید از جاده اصلی جدا شوید و بعد از گذشتن از پلی که برروی رودخانه بهشت آباد قرار دارد دو سه کیلومتر دیگر را در یک جاده خاکی عبور کنید تا به محل چشمه سرداب برسید . طول میسیر این جاده خاکی هر چند ناهموار است ولی از مجاورت آب و باغ و درختان می گذرد . آب حتی در میان جاده هم جاری است .چند استخر پرورش ماهی هم در این منطقه قرار دارد .

دشت لاله‌های واژگون کوهرنگ

imgurl.ir

دشت لاله‌های واژگون کوهرنگ بزرگترین رویشگاه لاله واژگون در جهان می باشد. این دشت با ۳۶۰۰ هکتار وسعت در شهرستان کوهرنگ و استان چهارمحال و بختیاری قرار دارد. محدوده‌ای از این دشت به عنوان اثر طبیعی ملی لاله واژگون تحت حفاظت سازمان محیط زیست ایران قرار دارد.

این دشت در کنار جاذبه‌های گردشگری همچون آبشار کوهرنگ، چشمه کوهرنگ، پیست اسکی چلگرد، آبشار شیخ علیخان، روستای پلکانی سرآقاسید، چشمه دیمه و غار یخی چما قراردارد.

لاله‌های واژگون در زبان محلی گل قلندری، گل بگریو(گل گریان) و اشک مریم نامیده می‌شوند، در اواسط فروردین ماه به گل می‌نشینند و تا اواخر اردیبهشت گل‌های خود را حفظ می‌کنند.

در این مدت هر هفته هزاران نفر از این مکان بازدید می‌کنند که بر اثر قاچاق پیازچه این گیاه و احتمال انقراض، حضور گردشگران با محدودیت‌هایی همراه گردیده‌است.

این اثر طبیعی ملی لاله واژگون یکی از ۲۰ اثر طبیعی ملی ایران و مورد حمایت سازمان محیط زیست است که در ارتفاع ۲۵۰۰–۲۸۰۰ متری دامنه کوه میلی با مساحت ۳۷۹ هکتار در شهرستان کوهرنگ قرار دارد و از سال ۱۳۷۵ تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست قرار گرفته‌است. تنها مسیر منتهی به آن جاده روستای بنواستکی است. علاوه بر آن گون، دافنه، کوما، لاله و تنگز از دیگر گونه‌های گیاهی و کبک، کبک دری، کل و بز، خرس قهوه‌ای، زاغ نوک زرد و قرمز از گونه‌های جانوری منطقه‌اند.

به دلیل نادر بودن این‌گونه گیاهی در جهان و زیبایی غیرقابل توصیف این دشت در بهار، برای هر ایرانی واجب است تا از این دشت دیدن کند. همچنین علاقه‌مندان به ورزش‌های زمستانی می‌توانند در فصل بهار، بر ارتفاعات زرد کوه که نزدیک این دشت زیباست اسکی کنند. همچنین مجاورت دشت لاله با دیگر جاذبه‌های طبیعی کوهرنگ همچون چشمه دیمه و غار یخی چما، فرصتی را برای گردشگران مهیا می‌کند که با یک تیر چند نشان بزنند.

روستای سر آقا سید کوهرنگ، چهارمحال و بختیاری

imgurl.ir

روستای سر آقا سید کوهرنگ از زیباترین جاذبه‌های طبیعی در استان چهار محال و بختیاری است که در میان کوهستان‌های سرسبز زاگرس قرار دارد. معماری پلکانی، پوشش اصیل و سنتی مردم، آداب و رسوم خاص و طبیعت بکر و تماشایی از برجسته‌ترین ویژگی‌های روستای سر آقا سید هستند. در طول سال‌های اخیر به‌دلیل استقبال طبیعت گردان از این منطقه، گردشگران زیادی با این روستا آشنا شده‌اند و گردشگران خارجی نیز به این منطقه سفر کرده‌اند.

روستای سر آقا سید در بخش مرکزی دهستان میانکوه در استان چهار محال و بختیاری قرار دارد. این دهستان در شهرستان کوهرنگ و در فاصله ۱۳۵ کیلومتری شمال غربی شهرکرد و ۴۵ کیلومتری «چلگرد» قرار دارد. اطراف این روستای تاریخی را زیباترین جاهای دیدنی استان چهار محال و بختیاری پوشانده‌اند. شهرستان کوهرنگ از معروف‌ترین نقاط این استان به شمار می‌رود و در طول سال از گردشگران زیادی میزبانی می‌کند.

روستای سر آقا سید از بکرترین مناطق طبیعی استان چهار محال و بختیاری در میان کوه‌های زردکوه زاگرس است

روستای سر آقا سید یکی از روستاهای کوهستانی ایران به شمار می‌رود و ساختاری پلکانی دارد. این روستا میان کوه‌های زردکوه بختیاری واقع شده است و شباهت‌ زیادی به روستای ماسوله در استان گیلان دارد. به همین دلیل از آن با نام «ماسوله زاگرس» یاد می‌کنند؛ البته برخلاف روستای ماسوله، روستای سر آقا سید بین گردشگران چندان شناخته شده نیست و داخل این روستا رستوران و بازارچه سنتی وجود ندارد.

شهرستان کوهرنگ در طول سال‌های اخیر از طرف فرمانداری استان چهار محال و بختیاری به‌عنوان یکی از قطب‌های اصلی گردشگری در این استان معرفی شده است. این منطقه از مهم‌ترین نواحی کوچ ییلاقی عشایر کشور ما نیز به شمار می‌رود و اگر در فصل‌های بهار و تابستان به این منطقه سفر کنید، می‌توانید چادرهای عشایر را بر دامنه‌های سرسبز زاگرس ببینید.

با وجود ظرفیت‌های برجسته گردشگری در این منطقه ساکنان روستای سر آقا سید امکانات محدودی دارند و به همین دلیل به سنتی‌ترین روش‌ها زندگی خود را می‌گذرانند. کودکان و نوجوانان این روستا تنها می‌توانند تا پایان مقطع راهنمایی را در روستا بگذرانند و برای ادامه تحصیل در مقطع دبیرستان باید به روستاها و شهرهای اطراف بروند. در این روستا تنها انرژی برق وجود دارد و برای گرم کردن منازل و پختن غذا از روش‌های سنتی استفاده می‌شود.

اطراف روستای سر آقا سید را کوهستان‌های انبوه پوشانده‌اند و این روستا از شمال با کوه «کنگله»، از شمال شرقی با کوه «نرمه» و از جنوب با کوه‌های «وند» و «خیمه» احاطه می‌شود. تنها مسیر دسترسی به این روستا از شهر «چلگرد» می‌گذرد که در مرکز شهرستان کوهرنگ قرار دارد. برای رسیدن به شهرستان کوهرنگ ابتدا باید به استان چهار محال و بختیاری وارد شوید. این استان در مرکز ایران و نزدیک به شرق کشور ما قرار گرفته است. با توجه به محل سکونت خود و قرار داشتن شهرستان کوهرنگ در شمال غربی این استان، نزدیک‌ترین مسیر به این شهرستان را انتخاب کنید.

مسیر دسترسی به روستای سر آقا سید از غرب شهر چلگرد آغاز می‌شود. فاصله این شهر تا روستای سر آقا سید در حدود ۵۰ کیلومتر است. در ابتدای مسیر این جاده به روستای «شیخ علیخان» خواهید رسید. پس از آن جاده آسفالت تمام می‌شود و ادامه مسیر را باید در جاده‌ای خاکی و پرپیچ‌وخم طی کنید. در طول این مسیر می‌توانید از جاذبه‌های طبیعی زیبایی مانند «غار یخی چما» و «قله زردکوه» دیدن کنید.

در مسیر چلگرد تا روستای سر آقا سید خودروهای محلی تردد می‌کنند و در صورت تمایل می‌توانید ماشین خود را در شهر چلگرد پارک کنید و باماشین‌های خطی به‌سمت این روستا بروید. جاده خاکی روستای سر آقا سید تنها مسیر ارتباطی مردم این روستا با شهرها و روستاهای دیگر است که در سال ۱۳۶۳ ساخته شد. این جاده در طول فصل‌های سرد به‌دلیل یخ زدگی مسیر و احتمال بالای ریزش سنگ، مسدود می‌شود.

روستای سر آقا سید از زیباترین مقاصد طبیعت گردی در استان چهار محال و بختیاری است که گردشگران زیادی را در طول سال جذب می‌کند. این روستا در محیطی کوهستانی در ارتفاعات زاگرس و کوه «هفت تنان» ساخته شده است. شواهدی در اطراف روستای سر آقا سید وجود دارند که بر اساس آن‌ها کارشناسان قدمت این روستا را مربوط به دوره پارینه‌سنگی می‌دانند.

به اعتقاد باستان‌شناسان روستای سر آقا سید مانند بسیاری از روستاهای کنده شده در دل کوه، از نخستین پناهگاه‌های انسان بوده است و قدمت آن به هزاران سال پیش می‌رسد. در حال حاضر تنها سند موجود از عمر روستای سر آقا سید شجره نامه امامزاه آن است که سکونت فردی به نام آقا عیسی به‌همراه خویشاوندان او را بیش از ۶۰۰ سال پیش در این روستا را نشان می‌دهد.

در روستای سر آقا سید هنوز معماری بومی به چشم می‌خورد و مردم این منطقه به‌وسیله کشاورزی، دامداری و استخراج نمک امرار معاش می‌کنند. در طول سالیان اخیر رشد فعالیت‌های گردشگری در این روستا سبب بهبود اقتصاد آن شده است. در حال حاضر مردم این روستا همه نیازمندی‌های خود را از داخل آن تهیه می‌کنند و امکانات نسبی برای پذیرای از گردشگران نیز تدارک دیده‌اند.

بیش از ۶۰۰ سال پیش شخصی به نام آقا عیسی به‌همراه خانواده و خویشاوندان خود در روستای سر آقا سید زندگی می‌کردند. در حال حاضر امامزاده آقا سید که محل دفن آقا عیسی است، در پایین دست این روستا قرار دارد و خانه‌های پلکانی این روستا مشرف به این مقبره قرار گرفته‌اند.

در گذشته عشایر و روستاییان به زیارت امامزاده آقا سید می‌رفتند و قصد آن‌ها از سفر به این منطقه سر مزار آقا سید رفتن بود. بعضی از محلیان اعتقاد دارند که به همین دلیل به مرور زمان این روستا سر آقا سید نامیده شد. از طرف دیگر امامزاده آقا سید در جنوب روستا قرار دارد و خانه‌ها در نقاط مرتفع و مشرف به آن واقع شده‌اند. قرار داشتن خانه‌های روستا بالای سر این امامزاده دلیل دیگر نام‌گذاری این روستا است. هرکدام از محلیان این منطقه یکی از این روایت‌ها را وجه تسمیه روستای سر آقا سید می‌دانند. این نام به مرور زمان به وجود آمده است و به همین دلیل نمی‌توان به‌طور قطع بر درستی هرکدام از روایت‌ها پافشاری کرد.

روستای سر آقا سید در منطقه‌ای کوهستانی قرار دارد و ارتفاع بالای این منطقه سبب خنکی هوا در فصل‌های گرم و یخبندان و سرمای شدید در فصل‌های سرد می‌شود. سرمای هوا در فصل‌های پاییز و زمستان تا حدی زیاد است که ساکنان این روستا را دچار مشکل می‌کند. با شروع بارش‌های زمستانی ارتباط مردم روستای سر آقا سید با دیگر شهرها قطع می‌شود و تردد به این روستا و برعکس به‌سختی امکان‌پذیر است.

ساختار خانه‌های روستای سر آقا سید به‌گونه‌ای است که از نفوذ باد و هوای سرد به داخل آن‌ها تا حد زیادی جلوگیری می‌کند. ارتفاع این روستا ۲۵۰۰ متر از سطح دریا است و یکی از بهترین ییلاق‌ها برای عشایر بختیاری به شمار می‌رود.

طبیعت روستای سر آقا سید بکر و دست نخورده است. در گوشه و کنار این روستا درختان بلوط و چنار به چشم می‌خورند. ساکنان این روستا از میوه درخت بلوط استفاده‌های زیادی می‌کنند. از دیگر درختان این روستا می‌توان به گردو، بید و درختچه‌های محلی میلو با میوه‌های ریز و قرمز اشاره کرد. مردم روستای سر آقا سید عمر درختان گردوی اطراف روستا را بیش از ۳۰۰ سال می‌دانند. لابه‌لای کوه‌های این منطقه نیز درختچه‌های کوهی و گیاهان معطر و خوراکی مانند سماق، موسیر، قارچ، تره و کرفس کوهی به چشم می خورد.

مردم روستای سر آقا سید از اقوام بختیاری کشور ما هستند که فرهنگ سنتی و اصیل خود را تا به امروز به‌خوبی حفظ کرده‌اند. مردم این منطقه با گویش لری صحبت می‌کنند و لباس محلی می‌پوشند. پوشش متداول میان آقایان در روستای سر آقا سید پیراهن، شلوار دبیت، شال، چوقا و گیوه است و پوشش بانوان این روستا را نیز پیراهن بلند، شلوار، لچک، جلیقه، روسری مینا، کلنجه و انواع کت تشکیل می‌دهند. تعداد ساکنان این روستا در فصل‌های گرم سال دو برابر آن در طول فصل‌های پاییز و زمستان است. ساکنان روستای سر آقا سید بسیار مهمان‌نواز هستند و از گردشگران داخلی و خارجی به‌خوبی پذیرایی می‌کنند.

بانوان روستای سر آقا سید هنوز غذا را روی آتش هیزم و نان را در تنورهای خانگی می‌پزند. مردان این روستا نیز به کشاورزی و دامپروری مشغول هستند و هم‌زمان به استخراج نمک از حوضچه‌های نمک نزدیک روستای سر آقا سید می‌پردازند. بیشترین محصولات کشاورزی در این روستا شامل گندم و سیب‌زمینی می‌شود و فرآورده‌های دامی، لبنی و نمک نیز از دیگر محصولات این روستا هستند.

از معروف‌ترین غذاهای روستای سر آقا سید می‌توان به آش کاردین یا کارده، آش برگ، نان گلک و کباب بختیاری اشاره کرد. آش کاردین یکی از مهم‌ترین غذاهای مردم این روستا است که با نوعی گیاه کوهی که در کوهستان‌های اطراف می‌روید، دوغ، برنج و انواع ادویه پخته می‌شود. آش برگ را با خمیر محلی رشته شده، روغن حیوانی و حبوبات مختلف طبخ می‌کنند و خمیر نان گلک از میوه درخت بلوط تهیه می‌شود.

مردم روستای سر آقا سید به مراسم مذهبی و اعتقادات دینی پایبندی زیادی دارند. در امامزاده آقا سید مناسبت‌های مذهبی باشکوه کامل برگزار می‌شوند و ماه رمضان و روزهای عزاداری ماه محرم در این روستا حال و هوای خاصی دارند. امامزاده سید آقا عیسی نیز میان ساکنان این روستا جایگاهی ویژه دارد و مردم احترام زیادی به آن می‌گذارند. بنا به اعتقاد مردم روستای سر آقا سید، با آمدن آقا سید عیسی به این روستا خشک‌سالی از بین رفته و برکت و خیر آمده است.

منطقه حفاظت شده سبز کوه استان چهار محال و بختیاری

imgurl.ir

imgurl.ir

منطقه حفاظت شده سبزکوه در فاصله ۱۵۰ کیلومتری شهرکرد (مرکزاستان چهارمحال و بختیاری ) قرار دارد. این منطقه با مساحت ۵۶۳۰۸ هکتار، در شهرستان‌های بروجن، لردگان و کیار استقرار یافته‌ است.

منطقه حفاظت شده سبزکوه از سال ۱۳۶۵ خورشیدی به دلیل دارا بودن پتانسیل‌های غنی گیاهی و جانوری و توپوگرافی ویژه، به عنوان «منطقه شکار ممنوع» تحت حفاظت قرار گرفت و پس از آن در سال ۱۳۶۹ خورشیدی به عنوان «منطقه حفاظت شده» به تصویب شورای عالی حفاظت محیط زیست رسید.منطقه حفاظت شده سبزکوه از نظر توپوگرافی دارای سیمای کاملاً کوهستانی می‌باشد. حداکثر ارتفاع این منطقه ۳۸۷۰ متر و کمترین ارتفاع آن ۱۱۲۰ متر از سطح دریا به ثبت رسیده است. این منطقه دارای دره‌های عمیق و آبشارهای متعدد می‌باشد.

منطقه حفاظت شده سبزکوه دارای آب و هوای نیمه مرطوب با تابستان‌های گرم و خشک و زمستان‌های سرد می‌باشد. میانگین بارش سالانه این منطقه از ۴۰۰ تا ۸۰۰ میلی‌متر متغیر بوده و میانگین دمای سالانه آن ۱۴/۲ درجه سانتی‌گراد است. در ارتفاعات این منطقه قله‌های برفگیر دیده می‌شود.در منطقه حفاظت شده سبزکوه بیش از ۲۷۲ گونه گیاهی از ۵۰ خانواده و ۱۷۴ جنس شناسایی شده است که از این میان می‌توان به گونه‌هایی چون گون گزی، گون کتیرایی، گندمیان، زالرالک، بادام، گوش بره، ارس، کیکم، دافنه شن و جنگل‌های بلوط اشاره نمود.

پوشش گیاهی متنوع منطقه حفاظت شده سبزکوه، زیستگاه‌های مختلفی را برای انواع جانوران فراهم ساخته است (البته نوع پوشش جانوری از شرایط توپوگرافی و اقلیم منطقه نیز متأثر می‌باشد). منطقه حفاظت شده سبزکوه زیستگاه حدود ۲۴ گونه پستاندار، ۲۱ گونه خزنده، ۴ گونه دوزیست و ۱۲ گونه ماهی می‌باشد. پوشش جانوری این منطقه عبارتست از کل و بز، پلنگ، گربه وحشی، کفتار، راسو، رودک، خرس قهوه‌ای، سنجاب ایرانی، روباه، شغال، پایکا، خفاش، تَشی، شنگ، خارپشت، گراز، خرگوش، گرگ، انواع چکاوک، انواع گنجشک، جغد، هدهد، کبوتر چاهی، کبوتر کوهپایه‌ای، کبک، کبک دری، تیهو، دلیجه، عقاب طلایی، جی‌جاق، سارگپه، کلاغ ابلق، زاغی، کلاغ نوک قرمز، کلاغ نوک زرد، مار جعفری، مار پلنگی، انواع مارمولک، انواع لاک‌پشت، مار قیطانی، شترمار، افعی و تیرمار.

رودخانه ونک که از پیوستن رودخانه کره بس تشکیل شده و از داخل منطقه عبور می‌کند، تنها رودخانه این منطقه می‌باشد. دو چشمه بزرگ همچون تنگ زندان (معروف به آبشار تنگ زندان) و چشمه آب سفید با دِبی قابل توجه، تغذیه‌کننده این رودخانه می‌باشند. علاوه بر این چشمه‌های دیگری نیز در گوشه و کنار منطقه یافت می‌شوند که نقش مهمی در تأمین آب آشامیدنی وحوش منطقه دارند.

راه دسترسی آسفالته، فضای سبز و آب آشامیدنی، از تسهیلات و امکانات این منطقه است. دسترسی به این منطقه از طریق جاده آسفالته و خاکی پاسگاه برجوئی، از طریق جاده خاکی سر پیر، از طریق جاده آسفالته بروجن به لردگان، جاده آسفالته لردگان به معدن و معدن به دورک و جاده آسفالته حیدرآباد از طریق شهر ناغان و جاده خاکی وستگان از طریق روستای وستگان و جاده خاکی تنگ زندان جاده خاکی حیدرآباد به دم‌آب و تنگ لاغر و جاده خاکی روستای چاه گاه، میسر می‌باشد.

مجموعه طبیعت گردی دوپلان چهارمحال و بختیاری

روستای دوپلان

imgurl.ir

imgurl.ir

در کیلومتر 95 مرکز استان چهار محال و بختیاری قرار دارد. این روستا بعد از عبور تالاب بین المللی چغاخور می‌باشد. روستای دوپلان از نظر تقسیمات کشوری تابع شهرستان کیار که در ارتفاع 2250 متری قرار دارد و رودخانه کارون و سبزکوه از حاشیه جنوبی این روستا به سمت شرق ادامه پیدا می‌کند. روستای دوپلان یکی از مسیرهای کوهنوردی است و کسانی که قصد کوهنوردی به سوی قله و جنگل‌های هلن را دارند، از این مسیر عبور می‌کنند. خانه‌های روستای دوپلان عموما نو و دارای سقف شیروانی هستند. در فصل بهار حاصل این برف آبها ثمر می‌دهد و تابلوهای بی همتایی از طیف رنگ سبز تیره گون‌ها تا رنگ سبز فسفر یک شویدهای وحشی همراه با رزهای زرد و گل‌های بنفش را می‌آفریند. در جای جای دره زیبای دوپلان و دامنه کوه‌های آن چشمه‌های آب معدنی بیاری این فضا را لطیف تر می‌سازد. رودخانه کارون پرآب ترین رودخانه کشور، جاذبه‌ای زیبا برای ورزشکاران رشته رفتینگ و قایق سواری در آب‌های خروشان شده است و زیستگاه ماهی قزل آلا خال قرمز و ماهی سفید می‌باشد. این ماهی از ماهیان بسیار با ارزش رودخانه‌های سردآبی است.

دره دوپلان

دره زیبای دوپلان در فاصله 1 کیلومتری روستای دوپلان واقع شده است. یک راه آسفالته ابتدای این دره را به روستای وصل می‌کند. جهت دره غربی - شرقی و طول دره در حدود 500 متر و ارتفاع دره از سطح دریا در ابتدای دره در حدود 2200 متر و در انتهای دره در حدود 2275 متر است. و محلی مناسب برای گردشگران و ورزش‌های مانند بانجی جامپینگ، زیپ لاین، صخره نوردی، سویینگ، دوچرخه نوردی کوهستان می‌باشد.

مجموعه طبیعت گردی دوپلان

از دیگر جاذبه‌های گردشگری روستا وجود تنگه‌ها و صخره‌های زیبا، کاروانسرای قدیمی و سقاخانه در کنار جاده قدیمی دزپارت و پل سیمی بر روی رودخانه کارون در این مجتمع و چشمه‌های آب معدنی گوارا در بالادست روستا در مسیر (جاده گورمیز)، وجود درختان گردو با قدمت چند هزار ساله در ضلع شمال غربی روستا و سکوهای نشیمن و پوشش بسیار زیبای درختان به شکل تونلی و وجود خانه‌های مسافر، ویلا، باغ و سکوهای آب.

رفتینگ

قایق سواری و گشت وگذار در مسیر یک رودخانه خروشان است که به دلیل شدت امواج و کف‌روی آب به آن قایقرانی روی آب‌های سفید نیز می‌گویند. که این منطقه با دارا بودن این خصوصیت یکی از مکان‌های مهم در استان و ایران به شمار می‌رود.

زیپ لاین

یکی از تفریحات هیجانی است که این روزها جای خود را در میان اقشار مختلف باز کرده است. لازم به ذکر است طول زیپ لاین دوپلان 300 متر است که به سه حالت خوابیده، معلق و نشسته انجام می‌گیرد. که برگشت آن از طریق پل معلق صورت می‌گیرد.

بانجی جامپینگ

بانجی جامپینگ دوپلان اولین و بلندترین سکوی طبیعی که با ارتفاع 75 متر از سطح رودخانه راه اندازی شده در ایران است.

پاراگلایدر دوپلان

(اولین سایت سنگ فرش ایران) با لند چمن طبیعی می‌باشد و این سایت در نزدیکی معدن شهید نیلچیان دوپلان قرار دارد.

قلعه دزک از تأثیرگذارترین اماکن در تاریخ مشروطه ایران

imgurl.ir

قلعه دزک یکی از دیدنی های استان چهارمحال وبختیاری است که نه‌تنها از نظر گردشگری و توریستی برای این استان ارزش دارد، بلکه ارزش تاریخی این قلعه هم بسیار زیاد بوده و در فتح تهران در دوران مشروطیت نقش بسیار مهمی را ایفا کرده است. این قلعه که با اهداف نظامی ساخته شده بود، در دوطبقه طراحی شده و معماری آن تلفیقی از قصرهای اروپایی با تزیینات و عناصر ایرانی است.

قلعه دزک یکی از مهم‌ترین جاذبه های تاریخی در استان چهارمحال‌وبختیاری است که در سال ۱۲۹۲ به دستور امیر مفخم بختیاری ساخته شد. مالکیت این قلعه تا مدت‌ها متعلق به خود امیر مفخم بختیاری بود، اما در زمانی که هنوز در قید حیات بود، این قلعه را به پسر خود فتحعلی خان سردار معظم واگذار کرد. علاوه بر امیر مفخم و پسر او، دولتمردان و افراد سرشناس دیگری مانند علی‌اکبر دهخدا، دکتر محمد مصدق، ملک‌الشعرای بهار، فرخی یزدی و وحید دستگردی هم در این قلعه حضور داشته‌اند.

نام قلعه دزک از دو بخش دز یا دژ و یک بخش تشکیل شده است که برای تصغیر یا کوچک‌سازی به کار می‌رود. بنابراین در کل نام این قلعه، قلعه کوچک است. در همان ابتدای ساخت قلعه، هدف از ساخت آن انجام کارهای نظامی و رسیدگی به این موارد بوده است. این قلعه در دوران مشروطه و فتح تهران هم نقش مهمی داشته است.

معماری قلعه دزک

معماری قلعه دزک از بیرون کاملاً شبیه به کاخ‌ها و قلعه‌های غربی در آن دوران به نظر می‌رسد. اما در تزیینات داخلی قلعه، از عناصر کاملاً ایرانی استفاده شده است. در ابتدای ساخت، قلعه باهدف نظامی ساخته شد و طراحی و تزیینات آن هم مناسب یک قلعه نظامی بود. اما مدتی بعد تزیینات و طراحی‌های داخلی آن تغییر پیدا کرد و با گچ‌بری، آیینه‌کاری و طراحی‌های بسیار زیبای ایرانی، به شکل یک کاخ درآمد.

قلعه دزک در کل از دوطبقه تشکیل شده است. در طبقه اول یک هشتی ورودی منتهی به محوطه قلعه مشاهده می شود. در دو طرف هشتی هم چهار ایوان ساخته شده است. طبقه دوم قلعه دزک را سالن‌های اصلی مانند سالن دیوان‌خانه یا سفره‌خانه، تالار آینه، دو اتاقک به نام‌های گوشواره و تزیینات با عناصر ایرانی وجود دارد.

بخش‌های مختلف قلعه دزک

همان‌طور که در قسمت قبل توضیح داده شد، قلعه دزک دارای بخش‌های مختلفی است که در طبقه‌های اول و دوم آن ساخته شده اند. در ابتدا این قلعه تنها دارای یک‌طبقه بود و بخش‌های مربوط به کاربردهای نظامی در آن ساخته شده بودند. اما بعدها طبقه دوم به آن اضافه شد و قسمت‌های مختلفی که امروزه مشاهده می‌شوند هم ساخته شدند.

موزه‌های قلعه دزک

امروزه در این قلعه دو موزه پوشاک و موزه سنگ نیز به چشم می‌خورد. این موزه‌ها در همین سال‌های اخیر و به‌منظور بهره‌برداری بهتر از فضای قلعه و جذب هر چه بیشتر گردشگر ساخته شده‌اند. در طبقه دوم قلعه دزک می‌توانید موزه پوشاک را مشاهده کنید و در حیاط کناری قلعه به بازدید از موزه سنگ دیدن کنید. در هر دو موزه، پوشاک و سنگ‌های استان چهارمحال‌وبختیاری قابل مشاهده هستند.

قلعه سردار اسعد بختیاری

imgurl.ir

یکی از جاذبه های تاریخی مهم استان چهارمحال و بختیاری قلعه سردار بختیاری است. فاصله‌ این بنای تاریخی تا شهرکرد 40 کیلومتر است و مکان آن در مرکز شهر جونقان می باشد. این کاخ در گذشته به عنوان اقامتگاه تابستانی حاج علی قلی خان بختیاری مورد استفاده بوده است. حاج علی قلی خان بختیاری از افراد به نام قوم بختیاری است که در سال 1236 متولد شد و نقش مهم و پررنگی در فتح تهران به همراه دیگر بختیاری‌ها و انقلاب مشروطه داشته و تاریخ نگاران بر این باورند که بسیاری از نقشه‌های انقلاب مشروطه در این کاخ تاریخی و تحت فرماندهی سردار اسعد بختیاری انجام شده است.

اولین عمارت در استان چهارمحال است که برای آن موتور برق و الکتریسیته تعبیه شده است. گروه زیادی از پناهندگان سیاسی در جنگ جهانی اول در این کاخ جمع می شدند. تالیف لغت‌نامه‌‌ دهخدا به وسیله علی‌اکبر دهخدا، در این کاخ مجلل شروع شده است. این قلعه‌‌ در تاریخ پنج دی ماه سال 1356 هجری شمسی با شماره‌ ثبت 1548 در لیست آثار تاریخی و ملی ایران قرار گرفت.

معماری این کاخ از معماری مدرن کشور فرانسه الهام گرفته شده و شبیه کاخ‌های اروپایی قرن 19 میلادی ساخته شده است. برای ساخت کاخ جونقان از صدر اعظم ناصرالدین شاه قاجار، امین السلطان مجوزهای لازم گرفته شد و این قلعه افسانه‌ای که سرآمد تمام بناهای این منطقه بود احداث شد. کاخ سردار اسعد بختیاری زمانی بسیار پویا و فعال بود و رفت و آمد بسیاری از آن می شد. در آن زمان نمای این کاخ آن قدر چشم‌نواز بود که هر گردشگر اروپایی و ایرانی را متحیر می ساخت و زبان تحسینگر معماران را می‌گشود

هانری رنه د آلمانی تاریخ نگار معروف فرانسوی در هنگام بازدید از این کاخ نقل می کند : به علت معماری چشم نواز و تزئینات فوق العاده ای که در کاخ انجام شده، در ذهن هر تماشاگری حکایت شهرزاد قصه‌ گو را در داستان‌های هزار و یک شب تداعی می کند.

در ابتدای ساخت با نمایی که امروز مشاهده میکنیم کمی متفاوت است. در پیرامون این قلعه زیبای دو طبقه، باغ‌های وسیع و سرسبز، استخری بزرگ در قسمت مرکزی آن، سردری باشکوه و مجلل، ورودی که مشرف به جاده‌ باستانی سنگ‌فرش بود، تزئینات شگفت‌انگیز مانند نقاشی های دیواری و آیینه‌کاری های باظرافت که هنر اساتید زبردست ایرانی هستند، کتابخانه‌ بزرگ و...وجود داشت که شوربختانه بسیاری از بخش های آن تخریب شده است. عواملی مانند فرسایش طبیعی، آسیب هایی که توسط توریست ها به این بنا وارد شده، ساخت و سازهای انجام شده در پیرامون کاخ، استفاده از آن به عنوان مدرسه، کتابخانه‌ عمومی و پاسگاه ژاندارمری، باعث از بین رفتن قسمت های اصلی این بنای تاریخی ارزشمند هستند. البته مدرسه‌ اسعد، قسمت دیگری از کاخ سردار اسعد می باشد که امروزه در ضلع غربی کاخ هنوز هم پابرجا است و بازدیدکنندگان می‌توانند از این ساختمان نیز بازدید داشته باشند. شاه‌نشین کاخ در طبقه‌ بالایی آن قرار دارد و هم اکنون می‌توان ایوان مجلل آن را به همراه ستون‌های سنگی در جهت جنوبی، شمالی و شرقی تماشا کرد. در نقطه اتصال ستون های شاه نشین هنر آجرکاری به زیبایی اجرا شده است. قسمت غربی آن نیز دیواری یک دست و یکنواخت بدون ستون و بدون آجرکاری قرار دارد، میتوان گفت که این قسمت از قلعه ساده‌ترین بخش آن است. در همین بخش از کاخ چند اتاق‌ که سقف آنها به صورت هندسی توفال کوبی شده، وجود دارد.

طبقه زیرزمین کاخ سردار اسعد در عمق یک متری از سطح آن واقع شده و برای داخل شدن به آن باید از زیر پله های طبقه‌ بالایی استفاده کرد. اتاق‌ها و راهروهایی به صورت چند انشعاب در این طبقه دیده میشود و طاق‌بندی سقف آن‌ها به شیوه قمی پوش میباشد. در هر اتاق‌ گچبری‌های ساده داشته و یک بخاری دیواری نیز در آن دیده میشود. تعدادی از این اتاق ها به عنوان محل انبار خدمتکاران کاخ کاربرد داشته است.

از جمله تزئینات زیبای کاخ سردار اسعد میتوان به ستون‌های سنگی در قسمت های جنوبی، شرقی و شمالی که به شکل جفت در مجاور هم هستند اشاره کرد به این صورت شش ستون دوتایی در ایوان جنوبی، شش ستون دوتایی در قسمت ایوان شرقی و دوازده ستون که به صورت شش ستون دوتایی هستند در ایوان شمالی، جای گرفته‌اند. در قسمت زیرین ستون ها نیز شکل های هندسی مکعب مستطیل که به وسیله نقش‌های یکسان گل چند پَر و نیلوفر مزین شده‌ دیده میشود.

تزئینات دیگر کاخ سردار اسعد بختیاری شامل گچبری، آجرکاری و حجاری های بی نظیر است. قسمت نمای بیرونی طبقه‌ زیرین کاخ به وسیله هنرمندان ایرانی حجاری شده و در این بخش تزئنیات قطعاتی از سنگ نما، ازاره‌های سنگی به وسیله تصاویر هندسی که عمدتا لوزی و مستطیل شکل هستند انجام شده است. در بخش جرز میان پنجره‌ها، پیشانی، لچک و لبه‌ ایوان نقش های گل بوته و اسلیمی زیبایی به کار برده شده است. از مهمترین تزئینات انجام شده در قسمت زیرزمین کاخ هنر گچبری است، همچنین در طبقه‌ بالایی و دو طرف قسمت ورودی اصلی کاخ و سربخاری‌های موجود در اتاق‌ها این هنر زیبا و تماشایی را میتوان مشاهده کرد. گل میخی، آجرکاری مستطیل شکل ساده، مربعی و لوزی شکل در تمام سطوح خارجی دیوار غربی از قسمت بالای بنا و سطوح قسمت پیشانی ازاره‌های سنگی تا قسمت انتهایی دیوار و نیز پخ‌های چهار زاویه قس‌های موجود در ایوان‌ها نیز از دیگر تزئینات موجود در این بنا هستند. هنرمندان و استادکاران در تزئین و ساخت این کاخ از روش فلزکوبی و معرق روی چوب استفاده کرده و بدین وسیله تزئیناتی به شکل گل و بوته روی درب های ورودی راهروی اصلی کاخ و عمده فضاهایی که مربوط به بخش بالایی کاخ است را ایجاد کرده اند.

آخرین قسمت کاخ که تزئینات بسیار زیبایی دارد، سردر ورودی به نام رفیعی است. معمار، این بخش از کاخ را به صورت دو طبقه و به وسیله سقف هلالی ساخته و دو طرف آن چند اتاق برای نگهبانی و دیده‌بانی بنا کرده است.

بیشترین مصالح مورد استفاده در احداث این کاخ، خشت به وسیله نمای آجری است و پیرامون آن به وسیله ارازه‌های سنگی به شکل مستطیل با نقش های مختلف و در ارتفاع بیش از 60 سانتی‌متر انجام شده است.

.

ارزش اقتصادی صنعت مرغداری چهارمحال و بختیاری ۳۰ هزار میلیارد ریال است

imgurl.ir

imgurl.ir

سرمایه‌گذاری ۳۰ هزار میلیارد ریالی مهمترین دستاورد انقلاب اسلامی برای صنعت مرغداری در استان است و این میزان ارزش صنعت مرغداری استان است.

امروز با رونق صنعت مرغداری در استان ۲۲۰ واحد این بخش فعال شده است و یک‌هزار و ۱۰۰ واحد صنعتی دامداری در استان فعالیت دارد که ۵۰ میلیارد ریال در این حوزه سرمایه‌گذاری شده است.

یک‌هزار و ۶۷۰ میلیارد ریال (۱۶۷ هزار میلیارد تومان) در بخش صنایع تبدیلی و تکمیلی، شیلات، صنعت بادام و دامداری صنعتی و مرغداری، گلخانه، کارگاه قارچ در سه دهه اخیر سرمایه‌گذاری شده است .

طبق آمارهای موجود پتانسیل تولید سالانه ۳ میلیون تا ۳ میلیون و ۵۰۰ هزارتن مرغ در کشور وجود دارد، در حالی که با احتساب سرانه مصرف داخل نیاز کشور بیش از ۲ میلیون و ۵۰۰ هزارتن نیست که براین اساس ظرفیت صادرات یک میلیون تن مرغ به بازارهای هدف با ایجاد حمایت‌‌‌های لازم وجود دارد. برای ثبات در تولید و قیمت و واردات و صادرات در این صنعت نیاز به تغییر رویکرد داریم. تا زمانی که دولت خود را محق به دخالت در امور تولید و قیمت‌گذاری و تنظیم بازار بداند، امیدی به بهبود و ثبات وجود نخواهد داشت و باید این نوسانات تولید و قیمت و صادرات را بپذیریم. تغییر در ساختار صنعت و تولید به صورت یکپارچه منافع زیادی برای کشور دارد و در صورت اجرای کامل و درست یکپارچه‌‌‌سازی تولید در صنعت طیور کشور، حداقل یک میلیارد دلار کاهش در واردات مواد اولیه به دلیل بهبود عملکرد و افزایش بهره‌‌‌وری خواهیم داشت و درصورت عدم‌دخالت دولت می‌توانیم یک میلیارد دلار درآمد ناشی از صادرات محصولات رقابتی داشته باشیم.

زنجیره تامین صنعت طیور شامل:

  • تامین مواد اولیه: شامل خرید دانه‌ها، ویتامین‌ها و مواد معدنی جهت تولید خوراک اماده طیور
  • پرورش: فعالیت‌های مرتبط با نگهداری و پرورش پرندگان.
  • تولید خوراک: ایجاد فرمولاسیون‌های مناسب خوراک (دان آماده)بر اساس نیازهای جوجه‌ها.
  • حمل و نقل: انتقال محصولات از مرحله تولید به مراکز توزیع و نهایتاً به مصرف‌کننده.
  • کشتار و فرآوری: تبدیل پرندگان به محصولات قابل مصرف مثل گوشت مرغ.
  • توزیع و بازاریابی: عرضه محصولات به بازار و ایجاد تقاضا.

با توجه به ظرفیت استان و استفاده از افراد متخصص در این حوزه و جذب سرمایه خصوصا از هلدینگ های سرمایه گذاری، می توان در حوزه های مختلف صنعت طیور در راستای توسعه استان استفاده کرد.

استفاده از ظرفیت گیاهان دارویی در راستای توسعه  استان چهارمحال و بختیاری

استان چهارمحال و بختیاری از آن جایی که مرتفع‌ترین استان ایران است و آب‌و‌هوای کوهستانی دارد از نظر پوشش گیاهی و به دنبال آن داروهای گیاهی بسیار غنی است.

imgurl.ir

imgurl.ir

استان چهارمحال و بختیاری، استانی کوهستانی در فلات مرکزی ایران است که در بخش مرکزی رشته‌کوه زاگرس قرار گرفته است. این استان از شمال و شمال شرقی با استان اصفهان، از شمال غربی با استان لرستان، از غرب با استان خوزستانو از جنوب با استان کهگیلویه و بویراحمد همسایه است. استان چهارمحال و بختیاری، مرتفع‌ترین استان ایران است و ۱۶ قله با ارتفاع بیش از ۳۵۰۰ متر دارد و با میانگین ارتفاع بیش از ۲۱۰۰ متر به «بام ایران» مشهور است.

شهرکرد مرکز این استان با میانگین ارتفاع بیش از ۲۰۰۰ متر، مرتفع‌ترین مرکز استان در کشور است. بلندی‌های این استان از شمال غرب به سمت جنوب شرق در امتداد هستند و به دشت‌های وسیعی ختم می‌شوند. استان چهارمحال و بختیاری از استان‌های پربارش کشور است و در حالی که یک درصد از مساحت ایران را به خود اختصاص داده است، ده درصد از منابع آب کشور را در اختیار دارد. بارندگی در کوهستان‌های این استان، منشأ معروف‌ترین رودخانه‌های دائمی جنوب غربی و مرکزی ایران یعنی کارون و زاینده‌رود است. این کوهستان‌ها که چشمه‌های طبیعی فراوانی را در خود جای داده‌اند، شامل قسمتی از جنگل‌های زاگرس نیز می‌شوند که پوشش عمده‌ی آنها بلوط است.

ویژگی‌های طبیعی و اقلیمی این استان، مانند نوع خاک، بارش‌ قابل توجه، دمای هوا و مکان جغرافیایی ارتفاعات، شرایطی را پدید آورده‌اند که این استان به عنوان یکی از مهم‌ترین رویش‌گاه‌های گیاهان دارویی در کشور شناخته می‌شود.

زرین‌گیاه

این گیاه که با نام‌های «آهوان»، «زرابی» و «زرنگیا» نیز شناخته می‌شود، بومی مناطق مرتفع و سردسیر است و معمولا در ارتفاعات سنگلاخی رشد می‌کند. ارتفاع ساقه‌های نیمه‌چوبی و پرتعداد آن بین ۱۰ تا ۲۰ سانتی‌متر است. برگ‌های بیضی‌شکل و کنگره‌دار آن با دمبرگ به ساقه متصل شده‌اند و گل‌های سفید یا سفید مایل به زرد دارند.

قسمت قابل استفاده‌ی این گیاه، برگ‌های آن است که علاوه بر خواص دارویی از خشک‌شده‌ی آن به عنوان ادویه در غذاهای گوشتی و همچنین معطر کردن دوغ استفاده می‌شود. این برگ‌ها که طبیعت گرم دارند، حافظه و سیستم ایمنی بدن را تقویت می‌کنند و چربی خون را کاهش می‌دهند، تسکین‌دهنده و آرامبخش هستند، سرگیجه و دردهای روماتیسمی را درمان می‌کنند و خاصیت ضدسرطانی دارند. مصرف عرق زرین‌گیاه به شکل شربت بعد از وعده‌های غذایی برای افراد مبتلا به بیماری ام ‌اس بسیار مفید است.

سداب

گیاهی است با بوی نامطبوع که ارتفاعش در حدود یک متر است و ساقه‌های چوبی متعدد دارد. برگ‌های این گیاه که به رنگ سبز کدر هستند، از برگچه‌های ضخیم و بیضی‌شکل تشکیل شده‌اند. گل سداب زردرنگ و میوه‌ی کروی آن پنج قسمتی و پر از دانه‌های قهوه‌ای است. برگ‌های این گیاه قسمت قابل استفاده‌ی آن هستند که در گذشته طبیبان برای درمان طاعون و مردم برای دفع چشم زخم، رفع حسادت، شکستن طلسم و جادو و... از آن استفاده می‌کردند

برگ‌های سداب طبیعت گرم و خشک دارند و در طب سنتی خواص فراوانی برای آنها ذکر شده است. برگ سداب ضدنفخ و بادشکن است، کرم‌ها و انگل‌های دستگاه گوارش را دفع می‌کند و خونریزی‌ها را بند می‌آورد، فشار خون را کاهش می‌دهد، عملکرد قلب را تنظیم می‌کند و در درمان تپش قلب مفید است. مصرف این برگ‌های پرخاصیت که ضد التهاب، ضد اسپاسم و ضد حساسیت هستند، خطر ابتلا به واریس را کاهش می‌دهد. تحقیقات جدید پزشکی، تاثیر اعجاب‌انگیز گیاه سداب در درمان تومورهای مغزی و انواع سرطان را ثابت کرده است. این گیاه بدون آسیب رساندن به سلول‌های سالم، سلول‌های بدخیم را از بین می‌برد. استعمال خارجی سداب در درمان زخم‌های سطحی کاربرد دارد.

بیلهر

ین گیاه که با نام «کندل کوهی» نیز شناخته می‌شود، گیاهی است از خانواده‌ی چتریان که بومی ارتفاعات بالای ۲۵۰۰ متر است. بیلهر برگ‌های مرکب سه برگچه‌ای دارد و دمبرگ‌های آن دارای غلاف پوشاننده‌ی ساقه هستند. گل‌آذین کروی و ساده‌ی این گیاه، مجموعه‌ای از گل‌های سفید یا زرد است که دمگل‌های کوتاهی دارد.

از این گیاه در مناطق نزدیک به رویش‌گاهش به عنوان سبزی خوراکی استفاده می‌کنند. برگ‌ها و ساقه‌های جوان آن به شکل پخته مصرف غذایی دارند و از خام آنها در تهیه‌ی ترشی استفاده می‌شود. در برخی مناطق، بخارپز شده‌ی این سبزی را با ماست مخلوط کرده و به عنوان چاشنی همراه غذا مصرف می‌کنند. این سبزی کوهی، علاوه بر کاهش فشار خون، میزان کلسترول و تری‌گلیسیرید خون را نیز کاهش می‌دهد. خواص آنتی‌اکسیدانی دارد و از کبد در برابر بیماری‌ها محافظت می‌کند.

کاردین

گیاهی از خانواده‌ی گل شیپوریان است که با نام «علف خرس» نیز شناخته می‌شود. برگ‌های پهن، نوک‌تیز و براق این گیاه، دمبرگ‌هایی بلند و رگبرگ‌هایی مشخص دارند و قبل از رویش گل از بین می‌روند. گل کاردین که به رنگ ارغوانی تیره است در ماه سوم بهار می‌شکفد. قسمت قابل استفاده‌ی گیاه کاردین، برگ‌های تندمزه‌ی آن هستند که به صورت پخته در تهیه‌ی نوعی آش استفاده می‌شوند. این آش که در مناطق رویش کاردین جزو غذاهای بسیار مرسوم است، به روش‌های مختلفی تهیه می‌شود. البته باید توجه داشت که این برگ‌ها به صورت خام قابل استفاده نیستند و خوردن خام آنها باعث زخم شدن زبان می‌شود.

برگ کاردین طبع گرم دارد، ضدعفونی‌کننده است و آش آن از غذاهای مناسب برای افراد سرماخورده به شمار می‌رود. این برگ‌ها بادشکن هستند، دل‌درد و سردرد را تسکین می‌دهند و با تصفیه‌ی خون نقش مهمی در پیشگیری از بیماری‌های قلبی عروقی دارند، عوارض دیابت را درمان می‌کنند و خطر ابتلا به دیابت را کاهش می‌دهند

جاشیر-شاه‌تره-کاجیره-بابونه‌ی کبیر-شیرین‌بیان-بادیان از سایر گیاهان دارویی استان است که می تواند در سیاست گذاری توسعه استان مورد توجه قرار گیرند که بازاریابی و تکمیل فرایند بسته بندی و حتی صادرات آنها نیاز به برنامه ریزی دارد که می تواند کمک موثری در اشتغال استان نیز داشته باشد.

تالاب چغاخور چهارمحال و بختیاری

imgurl.ir

تالاب چغاخور از جاهای دیدنی منطقه بختیاری در استان چهارمحال و بختیاری به حساب می‌آید که در ارتفاعات رشته‌کوه زاگرس و بر بلندای فلات ایران قرار دارد و به‌حدی زیبایی است که هر طبیعت‌گردی را به خود جذب می‌کند. چغاخور که بیشتر از ۲,۳۰۰ هکتار مساحت دارد، در قدیم محل استراحت ایل بختیاری بود و امروزه نیز پذیرای عشایر بختیاری در طول تابستان است. هزاران پرنده ساکن تالاب هستند که در این میان، پرندگان مهاجر در فصل بهار و زمستان به چغاخور مهاجرت می‌کنند و زیبایی خاصی به آن می‌بخشند. علاوه بر پرنده‌نگری، امکان ماهیگیری، پیک‌نیک، طبیعت‌گردی و... در تالاب چغاخور وجود دارد. ضمن اینکه جاذبه‌های متنوعی در اطراف تالاب وجود دارد.

تالاب چغاخور در ۶۵ کیلومتری شهرکرد قرار دارد. این تالاب در نزدیکی شهر بلداجی و در مسیر جاده شهرکرد به خوزستان، در استان چهارمحال و بختیاری واقع شده است. چغاخور بین ارتفاعات نسبتا بلند برآفتاب در شمال، کلار در جنوب و شاهپور ناز در غرب واقع شده و از زیباترین تالاب‌های استان است.

چغاخور یک تالاب بین‌المللی معروف و از جاذبه های گردشگری استان چهارمحال و بختیاری است که در ارتفاع ۲,۱۰۰ متری کوهستان مرکزی زاگرس در میان علفزاری وسیع و در دامنه کوه‌های کلار قرار دارد و یکی از تالاب‌های مهم کشور برای زیست پرندگان آبزی به حساب می‌آید.

انعکاس چشم‌انداز دیدنی طبیعت پیرامون و رقص توام با آواز پرندگان بر سطح تالاب بسیار چشم‌‌نواز است. در فصل بهار در یک سوی تالاب، کوه‌های سربه‌فلک‌کشیده و سپیدپوش کلار و در سوی دیگر، درختان و چمن‌زاری وسیع و سرسبز خودنمایی می‌کنند. این منطقه در تابستان محل ییلاق عشایر بختیاری است که تماشای زندگی آرام و باصفایشان به‌اندازه تماشای زیبایی‌های طبیعی چغاخور، برای گردشگران جذابیت دارد.

عواملی مانند قرارگیری در مسیر دو جاده اصلی، برخورداری از تنوع بالای گیاهی و جانوری، مجاورت با سه تالاب سولقان، علی‌آباد و گندمان اهمیت تالاب چغاخور را به‌لحاظ گردشگری دوچندان ساخته و تالاب را در زمره یکی از کانون‌های گردشگری استان قرار داده است.

از سال ۱۳۷۸ به‌دلیل گونه‌های جانوری نادر در اطراف تالاب و شرایط متنوع زیستی آن، سازمان حفاظت محیط زیست، چغاخور را منطقه شکار ممنوع اعلام کرد و آن را تحت پوشش و حمایت خود قرار داد. منطقه شکار ممنوع تالاب بیش از ۲,۳۰۰ هکتار مساحت دارد. چغاخور یکی از تالاب‌های کنوانسیون بین‌المللی رامسر است و در فهرست مناطق مهم پرندگان (IBA) نیز به چشم می‌خورد. این تالاب بخشی از یازدهمین ذخیره‌گاه زیست‌کره ایران با عنوان «تنگ صیاد-سبزکوه» به شمار می‌رود که به ثبت جهانی رسیده است.

وجه تسمیه چغاخور

گفته می‌شود که چغاخور از دو کلمه فارسی و ترکی تشکیل شده است؛ به این صورت که «خور» در پارسی به آفتاب تعبیر شده و «چغا» به ترکی یعنی تپه و مرغزار. به این ترتیب، چغاخور به‌معنای «مرغزار خورشید» است.

زمان مناسب برای سفر به تالاب چغاخور بهار و تابستان است که هوای خنک و طبیعت آن هر گردشگری را به وجد می‌آورد. فصل بهار سرسبزی و طراوت خاصی به طبیعت اطراف تالاب می‌بخشد. تالاب چغاخور در تابستان نیز با حضور عشایر بختیاری جذاب‌تر می‌شود. رویش شقایق‌های وحشی و فصل مناسب ماهیگیری نیز از دیگر جذابیت‌های چغاخور در بهار و تابستان به شمار می‌روند.

در پاییز آب‌و‌هوا رو به سردی می‌رود. زمستان‌های این منطقه نیز شامل مناظری فوق‌العاده از یخ‌زدن تالاب و کوه‌های سفیدپوش می‌شود که برای دوستداران طبیعت بسیار جذاب است. در سفر به تالاب چغاخور در زمستان به تجهیزاتی مثل زنجیر چرخ، لباس گرم و... نیاز دارید.

سطح آب در تالاب چغاخور در زمستان به بالاترین حد خود می‌رسد و در تابستان بخش عمده آن خشک می‌شود؛ گرچه هوای این منطقه در تابستان خنک است و برای ییلاق و سفر تابستانی محل مناسبی به حساب می‌آید. میانگین دما در منطقه از ۲۱ درجه سانتی‌گراد در گرم‌ترین ماه سال (مرداد) تا منفی ۶ درجه سانتی‌گراد در سردترین ماه سال (دی) تغییر می‌کند و میانگین بارش سالانه بین ۵۰۰ تا ۷۵۰ میلی‌متر در نوسان است. عمق تالاب چغاخور هنگام بیشترین بارندگی حدود سه متر برآورد می‌شود.

تفریحات تالاب چغاخور

پرنده‌نگری

تالاب چغاخور یکی از ۱۰۵ تالاب مهم کشور برای پرندگان است که به‌دلیل میزبانی از پرندگان در معرض خطر، در طبقه‌بندی تالاب‌های مهم کشور در جایگاه ششم قرار دارد. پرندگان مهم‌ترین جانداران این تالاب به شمار می‌روند که از اواخر پاییز تا اواخر زمستان به این مکان می‌آیند و فرصتی ایدئال برای پرنده‌گری را در اختیار علاقه‌مندان می‌گذارند.

ماهیگیری

تالاب چغاخور برای ماهیگیری نیز گزینه‌ای مناسب به حساب می‌آید؛ در واقع وجود انواع ماهی‌ها در تالاب باعث شده است که از اواسط اردیبهشت تا اواخر شهریور به‌عنوان یکی از مقاصد ماهیگیری شناخته شود. ماهیگیری را صرفا برای تفریح انجام دهید و از صید بیش از اندازه خودداری کنید. اگر از علاقه‌مندان این فعالیت هستید برای دریافت مجوز به اداره سازمان حفاظت از محیط زیست مراجعه کنید.

طبیعت‌ گردی

تماشای طبیعت اطراف و شقایق‌های وحشی گزینه دیگر پیش روی شما برای تفریح است. چغاخور با کوه‌ها و دشتی زیبا به وسعت ۷۰۰ هکتار احاطه شده است و تابلویی طبیعی و منحصربه‌فرد را در مقابل چشمان شما می‌گذارد. از اردیبهشت تا مهرماه به‌علت کاهش آب، وسعت سبزه‌زار اطراف چغاخور بیشتر می‌شود و تصویری متفاوت در این مکان شکل می‌گیرد. در فصل بهار دشت‌های حاشیه تالاب با گل‌های شقایق به بهشتی رویایی تبدیل می‌شود و برخی از بهترین مسیرهای طبیعت گردی ایران را پیش روی علاقه‌مندان می‌گذارند.

قایق‌سواری

در تابستان و بهار که مسافران و گردشگران بیشتری به تالاب می‌آیند، قایق‌سواری یکی از تفریحات چغاخور است.

کوهنوردی

تالاب چغاخور در دهستان چغاخور در دامنه ارتفاعات برآفتاب واقع شده است و در سمت جنوب غربی آن کوه‌های کلار قرار دارد. قله کلار با ارتفاع ۳,۸۳۰ متر از سطح دریا مقصد بسیاری از کوهنوردان است. این قله در فصل زمستان پوشیده از برف می‌شود و دلایلی نظیر مدت‌زمان طولانی دوره ریزش برف در منطقه (از آذر تا اواخر اسفند و اوایل فروردین)، دمای پایین هوا و ماندگاری برف در تمام طول سال سبب ایجاد یخچال‌های دائمی به نام «برف پیر» می‌شوند. همچنین ارتفاعات کوه‌ صخره‌ای و دیواره‌ای برآفتاب با ارتفاع ۲,۷۷۵ متر برای صخره‌نوردی، کوهنوردی و سنگ‌نوردی مناسب است و کوه حمزه علی با ارتفاع ۲,۷۰۰ متر، کوه شاهپور ناز با ارتفاع ۲,۹۰۰ متر و کوه چاله باغ با ارتفاع ۳,۰۰۰ متر گزینه‌های خوبی برای کوهنوردی و تپه‌نوردی محسوب می‌شوند.

موقعیت کوه کلار و قرارگیری‌ آن در کنار تالاب چغاخور به‌خصوص در فصل زمستان بسیار خودنمایی می‌کند. ضمن اینکه کوه کلار در فصل بهار و تابستان با رگه‌های سفید برف، رویش شقایق‌ها و گل‌های رنگارنگ در دامنه‌هایش و جریان جویبارهای ناشی از ذوب برف‌ها، فضای شگفت‌انگیزی را پدید می‌آورد که توجه هر گردشگری را به خود جلب می‌کند.

تماشای عشایر بختیاری

چغاخور یکی از مناطق بسیار خوش آب‌وهوای استان چهارمحال و بختیاری محسوب می‌شود که ییلاق خان‌ها و ایلخان‌های بختیاری بوده است. امروزه نیز عشایر بختیاری در اطراف تالاب اتراق می‌کنند و در نتیجه تماشای زندگی آن‌ها و همین طور مردم روستاهای بختیاری‌نشین اطراف چغاخور در تابستان، امکان آشنایی با آداب و رسوم، صنایع دستی، شیوه زندگی، زبان و گویش بختیاری و... را برایتان فراهم می‌کند.

اطلاع‌ نگاشت راهکارهای خنثی‌سازی تحریم

imgurl.ir

imgurl.ir

زمینه توسعه صنعت دامپروری در چهارمحال و بختیاری فراهم است

imgurl.ir

هم‌اکنون سالانه ۲۵ هزار تُن گوشت قرمز در چهارمحال و بختیاری تولید می‌شود که با احتساب سرانه یک کیلوگرم ماهانه کشوری نیاز استان حدود ۱۲ هزار تُن در سال است. در این راستا مازاد تولید دام استان در قالب دام زنده به سایر استان‌ها صادر می‌شود که از دلایل گرانی گوشت قرمز در بعضی مناطق استان به‌شمار می‌رود. الگوی مصرف گوشت قرمز در چهارمحال و بختیاری از نوع بره است و مصرف گوشت دام حذفی شامل میش و بُز پایین است. بالا بودن هزینه‌های جانبی شامل کرایه‌های زیاد حمل‌ونقل و اجاره مغازه از مهم‌ترین عوامل گرانی گوشت قرمز است.یک چهارم تولید ناخالص داخلی و یک پنجم اشتغال چهارمحال و بختیاری به بخش کشاورزی وابسته است.

عشایر چهارمحال و بختیاری سهمیه ۵۰ هزار راسی از طرح تولید قراردادی گوشت قرمز را دارند. توسعه کشاورزی و دامپروری از مهم‌ترین اولویت‌های دولت ها در این استان به‌شمار می‌رود. از طریق اجرای طرح‌های کشاورزی و دامپروری نسبت به اشتغال‌زایی، کاهش نرخ بیکاری و رشد تولید در چهارمحال و بختیاری باید اقدام کرد. توسعه کشاورزی و دامپروری در استان موجب جلوگیری از مهاجرت‌های بی‌رویه، کاهش آسیب‌های اجتماعی، ترمیم محیط زیست، تشکیل زنجیره ارزش و مهاجرت معکوس می‌شود.

هم‌اکنون از مجموع ۴۳ شهر چهارمحال و بختیاری تنها در ۹ شهر مجتمع دامپروری وجود دارد که به‌منظور رعایت بهداشت و سلامت عمومی باید تمامی شهرها به مجتمع دامداری تجهیز شوند. برای تسریع در روند توسعه و پیشرفت استان باید طرح‌های کشاورزی و دامپروری دانش‌بنیان را پی گیری و تامین اعتبار شود. برنامه‌های مبتنی بر افزایش تولید و بهره وری فعالیت‌های موجود، بیشترین تأثیر در برنامه‌های توسعه پایدار صنعت دامپروری را دراستان چهارمحال و بختیاری، خواهد داشت.

از اولویت‌های مهم جهت توسعه دامپروری حضور فعال اتحادیه‌ها و انتقال تجربیات و فن آوری های روز در مجتمع‌های دامپروری و انجام اصلاح نژاد جهت افزایش عملکرد و سود آوری می‌باشد. در راستای رفع مشکلات تأمین آب حرفه گوسفند داری ۱۰۰ تا ۲۵۰ راسی، حمل آب با تانکر موافقت شد که این موضوع می‌تواند راهکاری مناسب جهت خروج پرورش گوسفند از شهر و روستا و ایجاد مجتمع‌های گوسفند داری در خارج از مناطق مسکونی گردد.

سند توسعه دامپروری استان تهیه و به وزارتخانه نیز ارسال شده است. در این سند توسعه تولیدات گوشتی، تخم مرغ، مرغ، عسل تا افق ۱۴۱۰ پیش‌بینی شده است، این سند یک راهنما و برنامه چشم‌انداز برای مجموعه صنعت دامپروری استان و برای توسعه پایدار بخش دامپروری است.

در بحث اصلاح نژاد و ترکیب نژاد تاکنون در استان کارهای کارشناسی انجام شده بود و در این مرحله ترکیب نژاد و اصلاح نژاد گوسفند بومی مد نظر است.

در استان ۶ واحد مرغ تخم‌گذار دارای مجوز، فعال است، از این تعداد سه واحد با ظرفیت ۲۴۲ هزار قطعه فعالیت دارد که تولید سالانه این واحدها چهار هزار و ۲۰۰ تن تخم مرغ است در حالی که نیاز استان سالانه ۱۰ هزار و ۵۰۰ تن تخم مرغ است.

در بخش مرغ گوشتی سالانه ۲۹ هزار تن مرغ تولید می‌شود و سرانه تولید ۲۵کیلوگرم به ازای هر نفر در سال است و سالانه ۲۵ هزار تن نیاز استان است.

در استان سالانه ۲۵۰ هزار تن شیر تولید می‌شود که نیاز سالانه در استان ۱۸۰ هزار تن است و ۷۵ هزار تن مازاد تولید وجود دارد.

در استان سالانه ۲۷ هزار تن گوشت قرمز تولید می‌شود که با احتساب سرانه مصرف ۱۸ هزار تن درسال در استان ۹ هزار تن گوشت مازاد تولید می‌شود. طبق رایزنی با ۶ کارخانه خوراک دام استان سه فرمول تهیه خوراک دام برای دام پرشیر، کم شیر و پرواری تهیه شد و به نحوه توزیع، تهیه و قیمت گذاری خوراک نظارت می‌شود. از سال ۹۷ تا کنون پرورش کرم ابریشم نیز در استان با همکاری جهاد کشاورزی و جهاد دانشگاهی آغاز شده، تاکنون زمینه اشتغال ۱۰۰ نفردر این حوزه فراهم شده که فعالان این حوزه بیشتر زنان خانه دار هستند و محصول تولیدی به صورت تضمینی خریداری می‌شود. چهارمحال و بختیاری بیش از ۷۰ هزار دام سنگین و ۲ میلیون و ۶۰۰ هزار دام سبک سنتی صنعتی و عشایری دارد که به عنوان یکی از قطب دامپروری عشایری کشور محسوب می‌شود.

همانطور که در نوشته فرآوری محصولات در صنایع تبدیلی و تکمیلی راهکاری برای توسعه استان چهارمحال و بختیاری گفته شد، در کنار توسعه دامپروی تکمیل این زنجیره می تواند بسیار کمک کننده باشد.

محصولات دامی در صنایع تبدیلی و تکمیلی شامل

بسته بندی گوشت

بسته بندی مرغ

کشتارگاه مربوط به دام

کشتارگاه مربوط به طیور فرآورده های گوشتی

فرآورده های لبنی

توسعه گلخانه‌‎ ها، مسیر شکوفایی کشاورزی چهارمحال و بختیاری

imgurl.ir

چهارمحال و بختیاری یکی از مرتفع‌ترین استان‌های ایران است که در چند سال اخیر با شدت بیشتری دچار کم‌آبی، بی‌آبی و در برخی نقاط به خشکسالی دچار شده است .در حالی که روزگاری استان آبخیز زاگرس مرکزی بود.

با وجود تغییر اقلیم در چهارمحال و بختیاری، زمستان‌های این استان دچار کم بارشی و فروردین‌ماه خنکی را پشت سر می‌گذارد . از سوی دیگر سفره‌های زیرزمینی کاهش شدیدی داشتند. از طرفی شرایط آب وهوایی و خشکسالی های پی در پی و نبود تعادل میان آب‌های ورودی و خروجی در استان تهدیدی برای محصولات باغی چهارمحال و بختیاری به شمار می‌رود .

به همین دلایل توسعه کشت گلخانه‌ای یکی از بهترین راهکارها برای مقابله با این تهدیدهای جدی است. چرا که کشت گلخانه‌ای در شرایطی که آب و اهمیت مدیریت مصرف آن به یکی از اولویت‌های جهانی و منطقه‌ای تبدیل شده، از جایگاه ویژه و خاص برخوردار است . تولید مضاعف با وجود مصرف آب کمتر، این شیوه کشت را به روشی محبوب برای همه کشورها تبدیل کرده است.از طرفی استان چهارمحال و بختیاری به دلیل شرایط آب و هوایی، وجود خاک مناسبت و از همه مهمتر میزان تابش مستقیم نور خورشید یکی از استانهای مستعد کشت‌های گلخانه‌ای است .

عملکرد استان چهارمحال و بختیاری در کشت گلخانه ای

در استان چهارمحال و بختیاری در حال حاضر 56 هکتار گلخانه در قالب 180 واحد در استان فعال و در دست بهره‌برداری و 40 هکتار نیز در قالب 70 واحد در دست احداث است. که 8 هزار و 500 متر مربع از مساحت گلخانه های استان، به کشت خیار و گوجه فرنگی اختصاص دارد. که سالانه 2 هزار تن محصول از آن برداشت می شود. همچنین 3 گلخانه کشت توت فرنگی با مساحتی بالغ بر 2 هکتار در چهارمحال و بختیاری فعالیت دارند . که محصول این واحدها نیز سالانه 100 تن می باشد. همچنین از مساحت 4 هزار و 500 متر مربع گلخانه های این استان، سالانه 4 میلیون گل شاخه بریده رز و آلسترو مریا برداشت می شود.

عمده محصولات تولیدی توسط گلخانه‌های استان چهارمحال و بختیاری غالباً سبزی و سیفی است . صادرات فلفل به کشورهای حاشیه خلیج فارس، روسیه انجام می‌شود . پس از آن گل شاخه بریده با کیفیت بالا با 12 هکتار در استان تولید می‌شود . سبزی و سیفی درجه یک و دو این استان به عنوان صادرات ارز آوری خوبی دارند.

روستای کاکلک هم اکنون به عنوان قطب کشت گلخانه ایی استان چهارمحال و بختیاری شناخته می‌شود. که دارای گلخانه‌های مدرن کشت گل تزیینی، فلفل دلمه ای، خیار، گوجه و برخی میوه‌های خاص می‌باشد. همچنین در آینده نزدیک شهرستان خانمیرزا قابلیت تبدیل به قطب گلخانه ای استان چهارمحال و بختیاری را دارا می باشد .

در نهایت لازم به ذکر می باشد که جوهر نقش کشاورزی در اقتصاد امروزه مردم محروم چهارمحال و بختیاری هر روز پر رنگ تر می شود . استفاده از فناوری‌های نوین، توسعه گلخانه‌ها و روی آوردن به کشت‌های گلخانه‌ای در رشد و توسعه کشاورزی این استان نقش بسیاری دارد.

گلخانه‌ها به عنوان یکی از بستر‌ها و ظرفیت‌های تولید محصولات کشاورزی برای تامین امنیت غذایی مردم فصل جدیدی را در دنیای کشاورزی پیشرفته و امروزی برای خود گشوده اند و در سال‌های اخیر دولت و سرمایه گذاران بخش کشاورزی با درک اهمیت این موضوع، اهتمام ویژه‌ای به توسعه کشت گلخانه‌ای دارند.

افزایش تولید در واحد سطح و کیفیت محصول تولیدی با حداقل استفاده از سموم، بهره وری در مصرف آب، بازاریابی مناسب و تنظیم برنامه کشت مطابق با نیاز و حفظ بازار با تولید مداوم، تداوم کار و تولید محصول در تمام فصول سال با توجه به امکان کنترل عوامل محیطی و تنظیم شرایط مورد نیاز گیاه و ایجاد اشتغال پایدار و فرصت‌های شغلی مناسب برای جوانان و دانش آموختگان کشاورزی و استفاده از اوقات فراغت کشاورزان در فصل‌های پاییز و زمستان از مزیت‌های توسعه کشت گلخانه‌ای در کشور محسوب می‌شود.

فرآوری محصولات در صنایع تبدیلی و تکمیلی راهکاری برای توسعه استان چهارمحال و بختیاری

imgurl.ir

فرآوری محصولات در صنایع تبدیلی و تکمیلی چیست؟

در واقع درفصولی از سال با وفور(مازاد) محصولات سروکار داریم و جهت جلوگیری از حجم زیاد ضایعات یا جلوگیری از فساد محصولات و در مواردی امکان افزایش ارزش افزوده ی محصولات فرآوری انجام می شود، یعنی عملیات های شیمیایی، فیزیکی و… روی این محصولات انجام می شود. برای مثال در فصولی از سال تولید مقدار زیادی گوجه فرنگی وجود دارد که از میزان مصرف خانوار های ایرانی بسیار بیشتر است در نتیجه با عمل و آوری و فرآوری به رب تبدیل می کنند و از حجم بالای گندیدگی و ضایعات این محصول جلوگیری می شود و در حال حاضر مقدار ضایعات تنها بخش کشاورزی در ایران چیزی در حدود 30% است که این برابر با 3 تا 5 میلیارد دلار است. در نظر بگیرید محصولی مانند انگور که در شهرهای گرم ایران زود تر قابل برداشت است اما در شهرهای سردسیر زمانی می رسد که تقریبا بازار داغی برای این محصول وجود ندارد.

حال فرض کنید این شرایط با ساماندهی بیشتری در قالب ثبت شرکت صنایع تبدیلی و تکمیلی انجام شود. ایرانیان از دیر باز در صنایع تبدیلی و تکمیلی بسیار فعال عمل می کردند و از دیرباز چاره ی مازاد بسیار بالای انگور را فرآوری کردن آن و تبدیل این محصول به چندین محصول دیگر می دانستند. به صورتی که

بخشی از این محصول را به انواع مختف کشمش،

بخشی دیگر را انواع شیره ی انگور،

رب انگور،

گاهی قبل از رسیدن و شیرین شدن انگور از غوره ی آن محصولات مختلفی فرآوری می کردند.

چه محصولاتی در طبقه بندی صنایع تبدیلی و تکمیلی قرار دارند؟ صنایع تبدیلی و تکمیلی شامل موارد بسیاری زیادی از محصولات مختف دامی و کشاورزی می شوند، که برای واضح تر شدن ثبت شرکت صنایع تبدیلی و تکمیلی در این نوشته کلیه ی موارد را آورده ایم که به شرح زیر می باشد:

محصولات دامی در صنایع تبدیلی و تکمیلی شامل

بسته بندی گوشت

بسته بندی مرغ

کشتارگاه مربوط به دام

کشتارگاه مربوط به طیور فرآورده های گوشتی

فرآورده های لبنی

محصولات شیلات

همانطور که می دانید از دیر باز ایرانیان برای اینکه بتوانند محصولات شیلات را فرآوری کنند راه های مخصوصی داشتند همچون انواع فرآیند تخمیر در جنوب ایران که نوع خاصی از ماهی را فرآوری می کنند و دودی وشور کردن که در شمال ایران مرسوم می باشد؛ اما در حال حاضر در روش های صنعتی نوین صنایع تبدیلی و تکمیلی به روش های زیر فرآوری شیلات انجام می شود:

عمل آوری ماهی و میگو

پودر ماهی

کنسرویجات ماهی

محصولات زراعی و کشاورزی

ترشی ها و شور ها

ماکارونی

رب گوجه فرنگی

کیک و کلوچه

فرآورده های مربوط به سیب زمینی

و آرد گندم و جو

صنایع آرد سازی

بدست آوردن روغن از دانه های روغنی

بسته بندی حبوبات

کنسرو سازی حبوبات

صنایع برنجکوبی

صنایع باغی

کمپوت سازی (کنسرو کردن میوه ها)

فرآیند فرآوری زیتون

بسته بندی انواع محصولات(زعفران، میوه ها، آجیل، چای ، قارچ ، …)

لواشک

فرآیند فرآوری (آبلیمو، مربا ، سرکه ، آبغوره و … )

گیاهان دارویی

عرقیجات …

یکی از مشکلات کشور ما در زمینه ی بسیاری از محصولات خام فروشی می باشد که در اقتصاد کشور ایران تاثیر منفی دارد با توجه به این که ثبت شرکت صنایع تبدیلی و تکمیلی کشاورزی مانع از خام فروشی محصولات می گردد یک مزیت بسیار حائز اهمیت است. از دیگر مشکلاتی که کشاورزی و دام پروری دارد دور ریز و حجم بالای ضایعات است، اما با استفاده از صنایع تبدیلی و تکمیلی می توانید این ضایعات را به حداقل برسانید. ایجاد ارزش افزوده برای مثال فرض کنید در روستایی زندگی می کنید و یا اشتغال دارید یا بر اساس فرض دارای یک گاوداری هستید فضولات گاوی را به جای اینکه به صورت اولیه به فروش برسانید با قیمت کم این فضولات را برای عمل آوری آمونیاک استفاده کنید که سود بیشتری بدست آورید و البته ارزش افزوده ای نیز به وجود بیاورید. ایجاد اشتغال : همان طور که می دانید بیکاری یکی از مسائل مهم کشور ماست به همین دلیل ثبت شرکت صنایع تبدیلی و تکمیلی بسیار به ایجاد اشتغال در مناطق مختلف کمک می کند. در بسیاری از مناطقی که کشاورزی و پرورش دام و … رواج دارد، به جز کشاورزی و بعضی مشاغل کاذب شغل دیگری وجود ندارد پس می توانید کمک بسیاری به ایجاد اشتغال منطقه ی مورد نظر داشته باشید. پیشرفت تکنولوژی و ساخت دستگاه های مدرن و صنعتی جهت ایجاد شرکت های مربوطه امکان ایجاد بازار های جهانی و کمک به افزایش در آمد ارزی و به توسعه استان کمک می کند.

ماهیان سردآبی؛ زنجیره‌ای ارزشمند برای اقتصاد چهارمحال و بختیاری

imgurl.ir

چهارمحال و بختیاری با تولید سالانه ۲۶ هزار تن رتبه نخست تولید ماهیان سردآبی را دارد و این کالای خوراکی مجموعه اثرگذار برای تشکیل زنجیره ارزش در بخش اقتصاد این استان قلمداد شده است.

زنجیره ارزش شامل مجموعه عملیاتی است که در یک صنعت به‌صورت زنجیروار انجام می‌گیرد تا به خلق ارزش منجر شود.

بر این اساس هر واحد تولیدی و صنعتی یا کشاورزی یک جایگاه در زنجیره ارزش را به خود اختصاص می‌داد که حمایت از آن باعث تقویت واحدهای تولیدی دیگر می‌شود. تکمیل و توسعه زنجیره‌های ارزش، اکنون برای همه استانهای کشور تعریف شده است. با حمایت وزیر کشور، زنجیره‌های ارزش ۳۱ استان کشور تدوین شده است. ۸۰ تخم چشم‌زده ماهی قزل‌آلا در واحدهای اختصاصی تکثیر این استان تولید می‌شود این در حالی که تا پیش از این ۱۰۰ درصد این فرآورده وارداتی و از خارج کشور تامین می‌شد. تولید تخم چشم‌زده ماهی قزل‌آلا به‌ عنوان نخستین حلقه زنجیره اقتصادی شیلات به شمار می‌رود و با تکمیل این زنجیره و تولید داخلی بچه ماهی با کیفیت از خروج ارز از کشور جلوگیری می‌شود. وی دومین حلقه زنجیره اقتصادی شکل گرفته در بخش شیلات را مزارع پرورش ماهی است: امروز مزرعه‌های پرورش ماهی چهارمحال و بختیاری با تولید ۳۰ هزار تن ماهی‌قزل آلا به دلیل برخورداری از بکرترین منابع آبی دنیا به عنوان بهترین مزارع پرورش ماهی قزل‌آلای کشور و دنیا معروف هستند.

فرآوری و بسته‌بندی را سومین حلقه زنجیره اقتصادی در بخش پرورش ماهی است. مکانیزه کردن مزرعه‌های پرورش ماهی از مهمترین رویکردهای فعالان این بخش به شمار می‌رود و در زمان حاضر هیچ مزرعه غیرفعالی که به دلیل وجود برخی مشکلات اقتصادی تعطیل شده باشد، وجود ندارد. امروزه بهترین و مدرن‌ترین واحدهای فرآوری آبزیان در بخش ماهیان سردآبی مربوط به چهارمحال و بختیاری است و به واسطه وجود این زیرساخت در زمان حاضر ۸۰ درصد صادرات ماهی قزل آلا از این واحدهای فرآوری انجام می‌شود.

براساس تفاهم نامه‌های منعقد شده از سوی وزارت جهادکشاورزی برای نخستین بار صادرات مستقیم ماهی قزل‌آلا از ایران به روسیه انجام شد این در حالی است که در گذشته برای صادرات این نوع آبزی باید محصول به ارمنستان و آذربایجان ارسال و پس از فرآوری به روسیه صادر می‌شد.

با توجه به دریافت کد IR کشور روسیه از سوی ۲ واحد فرآوری در چهارمحال و بختیاری ماهی قزل‌آلا، بدون هیچ مانعی به این کشور صادر می‌شود.

تولید خوراک آبزیان به عنوان قلب تپنده صنعت پرورش آبزیان به شمار می‌رود که در زمان حاضر چهارمحال و بختیاری به دلیل دارا بودن مدرن‌ترین کارخانه خوراک آبزیان توانسته ۸۵ درص خوراک آبزیان کشور را تامین کند.

عمده صادرات خوراک با کیفیت آبزیان به خارج از کشور از چهارمحال و بختیاری انجام شده است به همین دلیل تلاش می‌شود این ظرفیت صادراتی ارتقا یابد.

امروزه با قرار گرفتن کارخانه‌های پودر ماهی در زنجیره اقتصادی تمام این واحدها با ۱۰۰ درصد ظرفیت خود مشغول به فعالیت هستند و برای چهارمین سال متوالی حتی یک کیلو پودر ماهی وارد کشور نشده است در حالی که تا پیش از این کارخانه‌های جنوب و شمال کشور روبه تعطیلی بود و به همین دلیل سه هزار صیاد از زنجیره صید و صیادی خارج شده بودند. در زمان حاضر ۷۰ درصد ماهی مورد نیاز استان تهران از سیستم حمل و نقل چهارمحال و بختیاری تامین می‌شود.

تولید نخستین کنسرو ماهی قزل‌آلا و صادرات به کشور روسیه را از دیگر دستاوردهای صنعت پرورش ماهی عنوان کرد.

پس از ۱۲ سال تلاش موفقیت‌آمیز در عرصه آبزیان امروز این استان به عنوان تکمیل‌کننده زنجیره اقتصادی ابزی پروری کشور به شمار می‌رود و این استان پیشگام در این مسیر است. چهارمحال و بختیاری هرچند استانی کم برخوردار است اما استعدادهای فراوان و بالقوه‌ای دارد و با همتی که امروز در جامعه اقتصادی استان شکل گرفته شاهد شکوفایی بیش ازپیش این صنعت هستیم. صادرات ۴۰۰ تن ماهی سردآبی از این استان در سال گذشته گفت: با تمهیدات اندیشیده شده در نیمه نخست امسال ۶۷۰ تن ماهی از این استان به خارج از کشور صادر شده است.

این میزان ماهی به کشورهای حاشیه خلیج فارس، ارمنستان، تاجیکستان، روسیه و ترکیه صادر شده است. چهارمحال و بختیاری با آب و هوایی سرد و خشک و برخورداری از منابع آبی شامل چشمه‌ها، قنات‌ها، چاه‌های کشاورزی، رودخانه‌ها، تالاب‌ها و سدهای مخزنی کشاورزی و برق‌آبی شرایط آب و هوایی مناسبی برای تکثیر و پرورش ماهیان سردابی به‌ویژه ماهی قزل‌آلای رنگین‌کمان دارد. چهارمحال و بختیاری با تولید سالانه بیش از ۲۶ هزار تن ماهی قزل‌آلا از ۴۸۰ مزرعه پرورش ماهی رتبه نخست تولید ماهیان سردآبی کشور را در یک دهه اخیر به خود اختصاص داده است.

مجموعه درختان گردوی باغ خان آورگان(درخت گردوی 1400 ساله چهارمحال و بختیاری )

imgurl.ir

روستای اورگان به دلیل استقرار در دامنۀ کوهستان و برخورداری از اقلیم معتدل، در بهار و تابستان دارای چشم‌اندازهای زیبا و آب و هوای مطلوب است که سالانه گردشگران زیادی را از سایر استانهای همجوار به خود جذب می‌کند.
باغات انبوه و گسترده‌‌ و درختان انگور، بادام، گردو و انواع دیگر میوه‌ها جلوه خاصی به روستای اورگان بخشیده­اند. باغ خان با درختان سیب، گردو، بادام و دیگر میوه‌های گوناگون، یكی از باغ‌های بسیار زیبای روستای اورگان است.

درخت گردوي 1400 ساله چهارمحال و بختياري وهمچنین درختان کهنسال گردوی كریم خانی این روستا، از یادگارهای دوره حکومت زندیه است و واجد ارزش­های طبیعی، تاریخی و فرهنگی است.

دهستان زیبای چغاخور در ۶۰کیلومتری شهرکرد، مرکز استان چهارمحال و بختیاری یا نگین زاگرس ، قرار دارد.بر اساس سرشماری سال ۱۳۸۵،جمعیت این دهستان ۸۱۱۹نفر می باشدو مساحتی حدود ۲۲۰کیلومتر مربع دارد. چغاخور ازدیرباز تا کنون مهد فرهنگ ،ادب و زادگاه انسان هایی فرهیخته ،شجاع ،غیور ،آزاده خواه و وطن پرستی چون امیر مفخم،سالار محتشم ، مرتضی قلی خان صمصام ، محمد خان هیبرون ،ابوالقاسم خان بختیار ، نجفقلی خان ایلبیگ ،عبد الله خان (شوهر بی بی صغرا خواهر ابوالقاسم خان) ، فاتح تهران و مشروطه خواه آزاده سردار اسعد بختیاری ، بانوی سردار بی بی مریم بختیاری و دیگر مفاخرین بوده است. همچنین دهستان چغاخور در حوزه ادب نیز خاستگاه داراب افسر، ملقب به فردوسی بختیاری ، می باشد.

اورگان، روستایی زیبا واقع در استان چهارمحال و بختیاری و شهرستان بروجن می باشد که به مرکزیت دهستان چغاخور شهره است. طبق سرشماری سال ۱۳۸۵ جمعیت روستای اورگان ۳۸۳۴ نفر و شغل اکثر اهالی این روستا کشاورزی ، باغداری، دامپروری و فعالیت در مشاغل دولتی است. شجره کهن مردمان اورگان ریشه در قوم اصیل لر و ایل بختیاری دارد.

درخت گردوی ۱۴۰۰ساله روستای اورگان:

این درخت گردوی ۱۴۰۰ ساله در باغ خان روستای اورگان قرار گرفته و ۱۵متر قطر و ۱۲ متر ارتفاع دارد. طبق گفته بزرگان و افراد محلی نیز ، هسته اولیه روستای اورگان در نزدیکی باغ خان شکل گرفته، بنابراین وجود این درخت کهنسال در باغ خان و شکل گیری اولیه روستا در مجاورت این باغ تاریخی ، گواه محکم و معتبری بر قدمت و پیشینه تاریخی روستا خواهد بود.
محققان علوم باغبانی دانشگاه تهران با انجام آزمایشات کربنی بر روی تنه این درخت کهنسال قدمت آن را حدود ۱۴۰۰ سال پیش تخمین زده اند. از عِرق خاص اهالی روستا به نگهداری از این درخت کهنسال و همچنین آب و هوا و شرایط اقلیمی مطلوب مانند وجود چشمه های پرآب در جوار آن، به عنوان علل عمر طولانی این درخت تنومند یاد کرد متوسط تولید سالانه این درخت حدود ۵۰هزار گردو است و۶۰۰ هکتار از اراضی روستای اورگان واقع در شهرستان بروجن به باغات گردو اختصاص دارد. همچنین روستای اورگان دارای بهترین نژاد های پرمحصول گردو با نام های پوست کاغذی ، خوشه ای ، رقم محلی و تخم مرغی می باشد.

موقعیت جغرافیایی:

اما علاوه بر تاریخ شگرف، روستای اورگان از موقعیت جغرافیایی بسیار حائز اهمیتی نیز برخوردار است و همه ساله گردشگران و طبیعت دوستان عدیده ای اعم از هم میهنان عزیزمان و دیگر کشور ها در همه ی فصول و اکثرا در فصل های بهار و تابستان ،از این بهشت زیبای خداوند دیدن می کنند. روستای اورگان در ۶۰ کیلومتری شهرکرد، و در شهر ِ ستان بروجن استان چهارمحال و بختیاری واقع گردیده است. باغات گردو و باغ خان روستای اورگان از جمله موارد حائز اهمیت در صنعت توریسم و گردشگری استان محسوب می شوند.

رتبه اول چهارمحال و بختیاری در تولید بادام مامایی

imgurl.ir

دز راستای آمایش سرزمین یکی دیگر از محصولات استراتژیک کشاورزی محصول بادام است.

با اشاره به اینکه کشور ایران از نظر تولید بادام در رتبه پنجم جهان قرار دارد، سالانه ۱۰۰ هزار تن بادام در کشور ایران تولید می‌شود که از ۷۰ هزار هکتار سطح زیر کشت بادام در کشور ۱۷ هزار هکتار در این استان است و سالانه بالغ‌بر ۲۰ هزار تن بادام در این استان تولید می‌شود.

اکثر سورتینگ‌های بادام در منطقه نجف‌آباد اصفهان واقع‌شده است، شهرک تخصصی بادام باهدف تجمیع تمام واحدهای فرآوری، سورتینگ و بسته‌بندی ارقام بادام در شهرستان سامان کلید خورد تا علاوه بر ارزآوری شاهد ایجاد اشتغال در چهارمحال و بختیاری باشیم.

تمامی صادرات بادام چهارمحال و بختیاری در سایر گمرکات کشور در حال انجام است، طی مصوبه‌ای مقرر شد از این‌ پس تعیین نوع رقم و قیمت‌گذاری بادام‌های صادراتی از گمرکات کشور توسط کارشناسان جهاد کشاورزی این استان انجام شود که اگر محقق شود، صادرکنندگان مجبور می‌شوند صادرات خود را از گمرک شهرکرد انجام دهند.

برند سازی محصول بادام از دو سال گذشته به‌صورت جدی در دستور کار سازمان جهاد کشاورزی قرارگرفته است، در ابتدا سالم‌سازی پایه نهال بادام رقم ربیع و مامایی در دستور کار قرار گرفت.

جلسه‌ای در خصوص واگذاری زمین به متقاضیان در شهرک تخصصی بادام در شهرستان سامان تشکیل و مقرر شد ۳۰ درصد آورده متقاضیان در گام اول پرداخت شود، باید سریع‌تر این کار انجام شود.

رتبه اول چهارمحال و بختیاری در تولید بادام مامایی

استان رتبه اول کشور در تولید بادام مامایی را به خود اختصاص داده است، باید رتبه‌های استان در تولید محصولات کشاورزی حفظ شود.

در برند سازی محصولات کشاورزی در چهارمحال و بختیاری عملکرد خوبی نداشتیم، شهرک تخصصی بادام می‌تواند گامی مؤثر در توسعه برند سازی بادام، قیمت‌گذاری بادام، اشتغال و ارزآوری داشته باشد.

محصول بادام در چهارمحال و بختیاری در حال جایگزین شدن با سایر محصولات کشاورزی است، باید از بادام کاران استان حمایت کنیم.

مغز بادام مامایی یکی از مغذی‌ترین و پرطرفدارترین انواع بادام است که به خاطر ترکیب بالای چربی‌های سالمش در بین مصرف‌کنندگان محبوبیت زیادی دارد. این نوع بادام عمدتاً در استان زیبای چهارمحال و بختیاری کشت می‌شود و به عنوان یک منبع غنی از ویتامین‌ها و مواد معدنی محسوب می‌شود. فصل برداشت این بادام‌ها عمدتاً در اواخر تابستان و پاییز است و به همین دلیل فروش آن‌ها در استان‌های مذکور بیشتر در فصل‌های پاییز و زمستان انجام می‌شود. همچنین بادام‌های موجود در تابستان معمولاً از سال گذشته هستند. مغز بادام سنگی، به ویژه نوع مامایی آن، به خاطر رنگ روشن و ظاهری جذابش به عنوان یک عنصر ضروری در ترکیب انواع آجیل‌ها و دسرها کاربرد دارد. در نهایت، مغز بادام نمی‌تواند فقط یک خوراکی باشد، بلکه می‌تواند به عنوان یک مکمل تغذیه‌ای در رژیم غذایی شما نیز مورد استفاده قرار گیرد.

چهارمحال و بختیاری خاستگاه بادام است و می‌توان برند بادام را به نام این استان ثبت کرد، اولین گام در این حوزه تعریف هویت برند است. کمیسیون کشاورزی، صنایع‌تبدیلی، آب، منابع‌طبیعی و محیط‌زیست اتاق بازرگانی چهارمحال و بختیاری می‌تواند بهترین متولی برای آغاز فرآیند برندسازی بادام باشد. چشم‌انداز آینده در برندسازی بادام این است که وقتی نام بادام مطرح می‌شود، همه افراد نام چهارمحال و بختیاری در ذهنشان تداعی شود. در گذشته ۹۵ درصد بادام مامایی تولیدی در چهارمحال و بختیاری به‌علت قیمت بالا به خارج از کشور صادر می‌شد و در بازار داخل شناخته شده نبود، اما در دو سال اخیر به‌علت کاهش قیمت بادام، فروش داخلی افزایش پیدا کرده است. در گام بعدی باید فرآیندها شناسایی شود تا بتوان کار را آغاز کرد، برندسازی بادام مصوبه کارگروه توسعه صادرات غیرنفتی استان است، بنابراین موضوع برندسازی بادام استان قابلیت طرح در جلسه شورای گفت‌وگوی دولت و بخش خصوصی استان را دارد.

سردار اسعد بختیاری(علیقلی خان سردار اسعد)

imgurl.ir

سردار اسعد بختیاری (۱۲۹۶- ۱۲۳۶ ه.ش) از بزرگترین چهره های مشهور سیاسی اجتماعی تاریخ معاصر ایران و از مفاخر ملی به شمار می رود که نقش زیادی در تحولات کشور به ویژه در دوران نهضت مشروطیت داشت. سردار اسعد از رهبران بزرگ مشروطیت ایران بود که درخصوص زندگی و مبارزات وی نظرات متفاوتی ابراز شده است. اما همواره به عنوان یکی از چهره های اثرگذار تاریخ ایران مورد احترام اندیشمندان بوده است. این نوشتار گذری کوتاه بر زندگانی و مبارزات وی است.

تولد و کودکی: در کتاب تاریخ بختیاری در شرح احوالات وی چنین آمده است: «…علیقلی خان سردار اسعد، چهارمین فرزند حسینقلی خان ایلخانی کل بختیاری است… در سال ۱۲۷۴ ق/۱۸۵۷ م. در قشلاق بختیاری متولد شد»۱٫ زادگاه و جایگاه خاندان سردار اسعد منطقه چغاخور در استان چهارمحال بختیاری بود. پدر سردار اسعد «حسینقلی خان ایلخانی» از رجال متنفذ دوران قاجاریه و ایلخانی بزرگ بختیاری بود که توانست با متحد کردن طوایف مختلف بختیاری به قدرت و موقعیت بزرگی در آن روزگار دست یابد. مادر سردار اسعد، نیز «بی بی مهری جان» (نوه الیاس خان بختیاری و دختر نجف خان از طایفه خوانین دشتک بختیاری) بود. سردار اسعد در کودکی به تعلیم زبان فارسی و عربی پرداخت و بعدها مطالعات خود را در زمینه های دیگر تکمیل نمود. و بنابر اصول تربیت ایلی، فنون رزم، اسب سواری و تیر اندازی را در دامان طبیعت زیبای بختیاری فرا گرفت.

فعالیت های سیاسی و اجتماعی

قدرت روز افزون حسینقلی خان ایلخانی موجب هراس حکام قاجاریه گردید که در صدد نابودی وی برآمدند و نهایتاً به فرمان ناصرالدین شاه و توسط ظل السلطان حاکم اصفهان به قتل رسید. (۲۷ رجب ۱۲۹۹ ق/۱۸۸۲ م.) پس از قتل حسینقلی خان ایلخانی بلافاصله اسفندیارخان (سردار اسعد اول) و علیقلی خان سردار اسعد (دوم) که دو تن از پسران ارشد وی بودند، دستگیرشده و زندانی می شوند. سردار اسعد پس از یکسال با وساطت امین اسلطان صدراعظم که روابط نزدیکی با بختیاری داشت، از زندان آزاد می گردد و پس از مدتی به ریاست جمعی از سواران بختیاری که عهده دار امور نظم و امنیت پایتخت بودند برگزیده شد. «سردار اسعد هنگام قتل ناصرالدین شاه در سال ۱۳۱۳ ه.ش با درجه سرتیپی ریاست یکصد سوار بختیاری را داشت و جزو اداره امور دیوانی بود» ۳ . سردار اسعد در بختیاری نیز در قلعه خود واقع در جونقان چهارمحال بختیاری مستقر بود.

ایفای نقش در مشروطیت

نهضت مشروطیت یکی از بزرگترین وقایع تاریخ ایران است که سرآغاز تحولات بزرگی در ایران گردید و مقدمه حرکت های آزادی خواهانه بعدی شد. به اعتقاد صاحبنظران پیروزی مشروطیت مقدمه ایجاد نهضت های دیگر نهضت ملی و انقلاب اسلامی گردید. بی تردید سردار اسعد در پیروزی مشروطیت نقش راهبردی و اساسی داشت.
سردار اسعد چهره ای روشنفکر، اهل مطالعه و تحقیق بود و قبل از مشروطه نیز افکار آزادیخواهانه و مترقیانه داشت و حامی پیشرفت فرهنگ و تمدن بود. وی در سال ۱۳۱۸ ق/۱۹۰۰م. از راه هندوستان به مسافرت اروپا رفت و مدت دو سال در آن دیار اقامت داشت در این مدت زبان فرانسه را فرا گرفت و علاوه بر سیر و سیاحت، به مطالعه تاریخ و فرهنگ و قوانین اروپا یرداخت و در محافل رسمی و پارلمان های کشورهای اروپایی حضور یافت و به عنوان یکی از رجال سیاسی اجتماعی اشتهار یافت. بار دیگر در سال ۱۳۲۴ق/۱۹۰۶م. به منظور معالجه چشم به اروپا سفر کرد و در همین سفر بود که با مشروطه خواهان آشنا شد و در محافل آنها راه یافت.۴ مشروطه طلبان از وی برای پیروزی نهضت مشروطیت کمک خواستند. تلگراف مراجع و علمای نجف مبنی بر حمایت از مشروطه نیز عاملی گردید تا سردار اسعد که روحیه آزادی خواهی و عدالت طلبی داشت برای حمایت از مشروط راسخ تر گردد.
دکتر مهدی ملک زاده مورخ و از رجال مشروطیت در کتاب خود «انقلاب مشروطیت ایران» در خصوص شخصیت وی می نویسد: «سردار اسعد به اروپا مسافرت کرد و در پاریس پایتخت فرانسه که در آن موقع مهد تمدن و آزادی و اندیشه های تازه و نوین بود اقامت گزید و در اندک مدتی جذب افکار مترقی و آزادی خواهانه اطرافیان خود شد. چرا که از تجربه تلخی که از دوران استبدادی به خاطر داشت از صمیم قلب آرزو می کرد که روزی ایران از زیر یوغ استبداد رها شده و بتواند به یک آزادی واقعی و عدالت اجتماعی دست یابد»۵

دفاع از مشروطه و فتح اصفهان

پس از این وقایع سردار اسعد تلگراف هایی به برادر خود صمصام السلطنه می نماید و از وی می خواهد با متحد نمودن بختیاری و گردآوری سواران برای حمایت از مشروطه عازم فتح اصفهان و تهران شوند. و خود نیز راهی ایران شد. او از راه هندوستان وارد خوزستان گردید و سپس به بختیاری عزیمت نمود. فتح اصفهان به درخواست بزرگان و روحانیون اصفهان صورت گرفت. سردار اسعد و بختیاری ها روابط نزدیکی با روحانی بزرگ اصفهان حاج آقا نوراله نجفی اصفهانی داشتند . بنا به گفته دکتر دانشور علوی (از مشروطه خواهان) در کتاب تاریخ مشروطه ایران: «[سردار اسعد] با حاج آقا نوراله و دیگر آزادی خواهان عضو کمیته برای جلسه ای تشکیل داد و تصمیم تصرف اصفهان به وسیله بختیاری ها در همین نشست گرفته شده بود»۶ . در این حال صمصام السلطنه و ابراهیم خان ضرغام السلطنه (از رجال نامدارمشروطه) به اتفاق سواران بختیاری، اصفهان را در ۵ ژانویه ۱۹۰۹م./ ۱۵دی ۱۲۸۷ ش. فتح کردند. به روایت اسناد این حرکت عدالت خواهانه با رمز “علی(ع)”و پرچم های” لااله الاالله محمد رسول الله(ص)” آغاز شد.

فتح تهران توسط قشون بختیاری

بعد از فتح اصفهان، سردار اسعد، رهبری سپاه بختیاری را برای فتح تهران به عهده گرفت. در اواخر بهار ۱۲۸۸ بختیاری ها با چند هزار سوار به فرماندهی سردار اسعد بختیاری به سمت تهران حرکت کردند. سردار اسعد هدف خود را برپایی آزادی و دموکراسی و این حرکت را خواست مراجع و علمای نجف و مشروطه خواهان اعلام کرد. در کتاب تاریخ ایران نوشته حسن پیرنیا در مورد فتح اصفهان و تهران به دست بختیاری ها آمده است «علیقلی خان سردار اسعد، از روسای روشنفکر این طایفه[بختیاری] که در فرنگستان بود به اصفهان آمد و به دستیاری صمصام السلطنه، اصفهان را از دست قوای دولتی گرفت و ملیّون از چند طرف به عزم فتح تهران و برانداختن شاه عازم پایتخت شدند. و در جنگ مختصری که در قریه بادامک نزدیک کرج اتفاق افتاد، قوای قزاق و سیلاخوریِ حامیان شاه را شکست دادند و در صبح جمادی الاخری ۱۳۲۷ [قمری و ۲۳ تیرماه ۱۲۸۸] وارد تهران شدند.»۷ سرانجام قشون بختیاری با همراهی نیروهای شمال تهران را تصرف کردند و حکومت استبدادی قاجار را سرنگون کردند و در ۲۵ تیرماه ۱۲۸۸ (۱۹۰۹م.) انقلاب مشروطیت به پیروزی نهایی رسید. محمدعلی شاه به سفارت روسیه پناهنده شد و حکومت مشروطه با خواست مردم اسقرار یافت. «روز آدینه بیست و پنجم تیرماه ۱۲۸۸ (۲۷ جمادی الثانی۱۳۲۷) در تهران روز پر جوشی بود… سردار اسعد و سپهسالار بهارستان را نشیمنگاه گرفته و مردم دسته دسته به آنجا می شتافتند..»۸
پروفسور گارثویت نیز در همین زمینه می نویسد: «بختیاری ها در خلال سال های ۱۹۱۱ـ۱۹۰۵ در یک مسیر مهم و پر تشنج گام نهادند و رهبری جنبش مشروطیت ایران را به عهده گرفتند»۹ و در جای دیگر ضمن اشاره به ویژگی های برجسته شخصیت سردار اسعد می گوید: «پر واضح است سردار اسعد می توانست که نقش والا و برجسته ای در جنبش مشروطیت ایفا کند.»۱۰

برپایی حکومت مشروطه

سردار اسعد در کابینه اول مشروطه وزیر داخله بود و در آن شرایط بحرانی به شایستگی کشور را اداره کرد. مدتی نیز در دوره مشروطیت عضو مجلس شورای ملی گردید.. در کابینه های بعد مشروطه، صمصام السلطنه (برادر سردار اسعد) با رای مجلس شورای ملی دو دوره رئیس الوزرا(نخست وزیر) حکومت مشروطه گردید. بختیاری ها در جنگ های پس از استقرار مشروطه نیز برای دفاع از حکومت نوپای مشروطه رشادت های فراوانی نشان دادند. مجلس شورای ملی دوران مشروطه به پاس خدمات سردار اسعد به کشور از او تجلیل و سپاس نامه ویژه ای به وی اهدا کردند.

به روایت تاریخ سردار اسعد که بیشترین نقش را در پیروزی مشروطیت داشت و از نفوذ زیادی برخوردار بود در اوایل حکومت مشروطه این قدرت را دارا بود که خود شاه ایران شود و بسیاری از رجال مشروطه نیز این پیشنهاد را به وی ارائه نمودند اما به دلیل روحیه آزادی خواهی، پرهیز از اختلاف و پایبندی به اصول مشروطه و دموکراسی سردار اسعد با این پیشنهاد مخالفت نمود و از این قدرت به نفع خود استفاده نکرد. بعدها به دلیل بروز اختلافات فراوان میان مشروطه خواهان، ظهور چهره های جدید و دخالت های بیگانه، بختیاری ها به تدریج از حکومت مشروطه کنار زده شدند و سردار اسعد با اعتراض به روند نامطلوب سیاسی از حکومت کنار رفت و از آن پس از پذیرفتن هرگونه مقام رسمی خودداری نمود. چندی بعد نیز وی گرفتار بیماری طولانی گردید و بزای معالجه مدتی به اروپا سفر نمود و پس از بازگشت به دلیل بیماری خانه نشین شده و در امور مملکت دخالتی نداشت.

درگذشت سردار اسعد
«سردار اسعد در یکم آبان ۱۲۹۶ هـ.ش/ ۲۳ اکتبر ۱۹۱۷ میلادی (وبه روایتی ۱۴ محرم ۱۳۳۶) در حالیکه از هر دو چشم نابینا و به دلیل بیماری زمینگیر شده بود درگذشت. جنازه‌اش از طرف دولت با تشریفات رسمی و احترام نظامی در حالی که جسد وی روی توپ حمل می‌شد تشیع گردید و به اصفهان منتقل گردید و با احترام و شکوه خاصی در تخت فولاد اصفهان به خاک سپرده شد.۱۳

ویژگی های شخصیتی و خدمات سردار اسعد:

بی تردید سردار اسعد شخصیتی آزادی خواه، وطن پرست و بیگانه ستیز بود و علاوه بر اینکه در پیروزی مشروطیت نقش اساسی داشت، در تاریخ و فرهنگ ایران زمین و سرزمین بختیاری نیز نقش ارزنده ای ایفاء نمود. به عنوان چهره ای فرهنگ دوست و روشنفکر خدمات شایانی را در عرصه های فرهنگی و اجتماعی به ثمر رساند. ادبا و بزرگان تاریخ معاصر ایران از جمله علامه قزوینی، علامه دهخدا، ملک الشعرا بهار، وحید دستگردی، دکتر مهدی ملک زاده(فرزند ملک المتکلمین) و… از شخصیت ممتاز وی تجلیل کردند. حاج علیقلی خان سردار اسعد و خوانین بزرگ بختیاری معتقد و مقید به مبانی دین مبین اسلام بوده اند. سردار اسعد بختیاری طبق وظایف دینی در آن زمان چندین بار به سفر حج و زیارت عتبات رفت و هر سال مبالغی را برای بازسازی عتبات در نجف و کربلا پرداخت می کرد و بر اساس اسناد، حرکت سردار اسعد در مشروطه با تایید علما و مراجع بزرگ آن زمان در نجف و ایران صورت گرفت.

سردار اسعد از چهره های حامی فرهنگ و هنر ایران بود و برای اولین بار در سرزمین بختیاری مدارس جدید را تاسیس نمود از جمله در مرکز استان چهارمحال بختیاری و جونقان اولین مدارس جدید را تاسیس کرد و معلمینی را از تهران برای تدریس به منطقه اعزام داشت.۱۱ وی علاقمند به نشر کتاب و مسلط به زبان عربی و فرانسه بود و آثاری را از زبان فرانسه به فارسی ترجمه و منتشر نمود. با تلاش وی نخستین بار کتاب تاریخ بختیاری تنظیم و نشر گردید. بسیاری از جوانان مستعد بختیاری به تشویق وی برای تحصیل به خارج اعزام شدند.۱۲ شخصیت آرام و عدالت جوی وی باعث گردید که در بختیاری به عنوان میانجی مورد قبول همه باشد و برای رفع اختلافات ایل همواره پیشگام بود. در واقع سردار اسعد را می توان احیاگر فرهنگ و هویت بختیاری و پدر قوم بختیاری نامید چرا که بختیاری ها پس از سالها جور و ستم حکام زمانه، دوباره در صحنه فرهنگ و تمدن ایران نقش برجسته ای ایفا کردند و موجب تحول فرهنگی گسترده و رنسانس در سرزمین بختیاری گردید که در اثر آن اندیشمندان، شاعران و مبارزان بزرگی از آن برخاستند. علیرغم دیدگاه های متفاوتی که در خصوص شخصیت و مبارزات سردار اسعد گفته شده و بی مهری هایی که در حق او شده است به عنوان یکی از اسطوره های تاریخ ایران زمین و بزرگترین شخصیت تاریخی سرزمین ما همواره مانا و مطرح خواهد بود. هم اکنون نیز در میان قوم بختیاری و آزادیخواهان از والاترین جایگاه برخوردار است.

پژوهش وگردآوری: رضابهرامی دشتکی(نویسنده و پژوهشگر بختیاری) ـ ۱۳۹۱

پی نوشت ها:
۱ـ سردار اسعد بختیاری، تاریخ بختیاری تهران، انتشارات اساطیر، ۱۳۷۶)، ص ۴۲۷

۲ـ مهراب امیری، حکومت گران بختیاری، چاپ اول ، تهران، نشر پازی تیگر و آنزان ، ۱۳۸۵ ، ص ۱۸۱

۳ـ همان، ص ۱۸۱

۴ـ تاریخ بختیاری، پیشین، ص ۱۷۲٫

۵ـ مهدی ملکزاده، تاریخ انقلاب مشروطیت ایران ، تهران، انتشارات علمی، ۱۳۶۳)، ص ۲۵۶

۶ـ نورالله دانشور علوی، تاریخ مشروطه ایران و جنبش وطن پرستان اصفهان و بختیاری،تهران، کتابخانه دانش، ۱۳۳۵، صص۲۰ و ۲۱

۷ـ حسن پیرنیا(مشیرالدوله) ، تاریخ ایران ، تهران، چاپ دهم، نشر نامک، ۱۳۷۹، ص ۷۳۵

۸ـ احمد کسروی ، تاریخ هجده ساله آذربایجان، ، چاپ دوازدهم، تهران، امیرکبیر، ۱۳۷۸ ، ص ۶۰

۹ـ جن راف. گارثویت، تاریخ سیاسی اجتماعی بختیاری، ترجمه مهراب امیری، تهران، آنزان، ۱۳۷۳ ص ۲۵۲

۱۰ـ همان ، ص ۲۴۹

۱۱ـ اولین مدرسه در مرکز استان (شهرکرد) با نام مدرسه بختیاری ها در سال ۱۲۸۳ هـ.ش به همت سردار اسعد تاسیس یافت که در محل فعلی “مدرسه معلم شهید” در خیابان ملت نزدیک به امامزاده قرار داشت. بسیاری از چهره های بعدی استان در این مدرسه رشد یافتند.

۱۲ـ حکومت گران بختیاری پیشین،

برخی منابع:
۱ـ سردار اسعد بختیاری، تاریخ بختیاری تهران، انتشارات اساطیر، ۱۳۷۶). ۲ـ مهراب امیری، حکومت گران بختیاری، چاپ اول ، تهران، نشر پازی تیگر و آنزان ، ۱۳۸۵ . ۳ـ همان، ۴ـ تاریخ بختیاری، پیشین . ۵ـ مهدی ملکزاده، تاریخ انقلاب مشروطیت ایران ، تهران، انتشارات علمی، ۱۳۶۳)، . ۶ـ نورالله دانشور علوی، تاریخ مشروطه ایران و جنبش وطن پرستان اصفهان و بختیاری،تهران، کتابخانه دانش، ۱۳۳۵، ۷ـحسن پیرنیا(مشیرالدوله) ، تاریخ ایران ، تهران، چاپ دهم، نشر نامک، ۱۳۷۹، . ۸ـ احمد کسروی ، تاریخ هجده ساله آذربایجان، ، چاپ دوازدهم، تهران، امیرکبیر، ۱۳۷۸ . ۹ـ جن راف. گارثویت، تاریخ سیاسی اجتماعی بختیاری، ترجمه مهراب امیری، تهران، آنزان، ۱۳۷۳ . ۱۰ـ ابراهیم صفایی، تاریخ مشروطیت به روایت اسناد،تهران ، نشر ایرانیان، چاپ اول، ۱۳۸۱٫ ناظم الاسلام کرمانی، تاریخ بیداری ایرانیان، به اهتمام محمدرضا حسن بیگی، ۱۳۸۹، نشر دبیر و…

تولید سالانه ۶۵ هزار تن انگور در چهارمحال‌وبختیاری(جشنواره انگور ناغان)

imgurl.ir

imgurl.ir

imgurl.ir

بر اساس آمایش سرزمین یکی از محصولات کشاورزی استراتژیک این استان انگور است که نیاز به سیاست گذاری بر اساس شواهد (در راستای افزایش اشتغال،درآمد زایی و توسعه استان ) برای این محصول در استان احساس می شود.

در سطح چهارمحال‌وبختیاری بیش از پنج هزار هکتار تاکستان با تولید سالانه ۶۵ هزار تن انگور و فعالیت بیش از سه هزار نفر وجود دارد.

در سطح استان بیش از پنج هزار هکتار تاکستان با تولید سالانه ۶۵ هزار تن انگور و فعالیت بیش از سه هزار نفر وجود دارد.

۱۰ درصد باغداران در حوزه انگور فعالیت می‌کنند، هر ساله جهت گیری های متفاوتی در حوزه توسعه باغات انگور وجود داشته، توسعه باغات انگور دیم و تغییر ارقام انگور با بازدهی بیشتر یکی از سیاست‌های جهاد کشاورزی استان است.

میوه انگور از دیرباز تاکنون به شکل‌های گوناگون مورد استفاده روزمره افراد قرار می‌گیرد به همین سبب ضرورت دارد که نسبت به رشد جمعیت و صنایع، ارقام و توسعه باغات انگور استان را اصلاح و به یک باور عمومی تبدیل کرد.

با توجه به قابلیت‌های کشاورزی مختلف موجود در شهرستان‌های این استان سعی می‌شود براساس مزیت هر شهرستان جشنواره‌های طراحی و اجرا شود.
جشنواره انگور در ناغان شهرستان کیار به‌عنوان قطب تولید انگور و فرآورده‌های مختلف این محصول طراحی شده است که باعث ایجاد نشاط، تقویت فرهنگ تولید و کارآفرینی می‌شود.
برگزاری این جشنواره‌ها به تقویت اطلاع‌رسانی، رونق گردشگری و بهبود اقتصادی منطقه کمک خواهد کرد.

دورک بختیاری؛ سرزمین یاقوت‌های سرخ

imgurl.ir

imgurl.ir

imgurl.ir

بر اساس آمایش سرزمین استان در راستای این اهداف که در مطالب قبلی ذکر شد، منطقه مشایخ یکی از مناطق بکر که نیاز به توجه ویژه در راستای توسعه گردشگری و برند سازی محصولات کشاورزی دارد.

دورک اناری به منطقه یاقوت‌های سرخ در منطقه مشایخ از توابع شهرستان کیار معروف است، گردشگران بسیاری از اقصی نقاط کشور برای استفاده از طبیعت بکر و بازدید از باغات انار به این منطقه سفر می‌کنند، زیبایی‌های روستاهای منطقه مشایخ به‌ویژه دورک اناری بسیار چشم‌نواز و دلنواز است، اما متاسفانه زیرساخت‌های گردشگری در این منطقه مطلوب نیست.

این صنعت پولساز که می‌تواند مشکلات بسیاری از کشور در حوزه اشتغال و تولید را مرتفع کند باید فعالان این حوزه عزم خود را جزم کرده و جانی تازه در کالبد این صنعت به خواب فرو رفته بدمند.

گردشگری امروزه تنها به بازدید از مکان‌های تاریخی و تفریحی خلاصه نمی‌شود، بلکه در این سال‌ها گردشگری در حوزه‌های گردشگری علمی، سلامت، طبیعت، تجاری، شهری، روستایی، کشاورزی، مذهبی، ورزشی، ماجراجویانه، عشایری، فضایی، هنری، تاریخی، فرهنگی، عکاسی و ... وارد شده است و هر کدام از مناطق کشور به‌دلیل وجود ظرفیت پذیرای گردشگران از اقصی نقاط کشور و جهان هستند.

گردشگری کشاورزی یکی از شاخصه‌های گردشگری است که در چهارمحال و بختیاری به‌علت وجود ظرفیت‌های کشاورزی می‌تواند مورد توجه واقع و گردشگران بسیاری را به سمت این استان روانه کند، باغات انار منطقه دورک در شهرستان کیار هرساله گردشگران بسیاری را به سمت خود جذب می‌کند، اما متاسفانه زیرساخت‌های گردشگری بسیار در این منطقه ضعیف است و باعث می‌شود گردشگران مدت زمان زیادی را در این منطقه نمانند.

نبود جاده دسترسی مناسب، آنتن‌دهی ضعیف تلفن‌همراه و اینترنت، نبود محل‌های اسکان مناسب برای مسافران، نبود پارکینگ، نبود سرویس‌های بهداشتی مناسب و ... در این منطقه از عمده مشکلات است که در صورت رفع می‌تواند در جذب گردشگر در حوزه گردشگری کشاورزی موثر واقع شود و مردم محلی نیز از این مسئله منتفع شوند.

کارشناسان حوزه گردشگری یکی از راه‌های رونق در حوزه گردشگری را برگزاری جشنواره‌های هنری، فرهنگی، ورزشی و ... می‌دانند، در منطقه دورک جشنواره انار با حضور گردشگران در منطقه دورک اناری برگزار می‌شد، مسئولان همواره وعده حل مشکلات زیرساختی در این منطقه را می‌دهند، اما تاکنون اقدام قابل توجهی صورت نگرفته است.

مدیر باغبانی سازمان جهادکشاورزی چهارمحال و بختیاری در گفت‌وگو با ایسنا با اشاره به اینکه ۱۶۵ هکتار از باغات استان را باغات انار تشکیل می‌دهد، اظهار کرد: ۹۰ درصد باغات انار استان در شهرستان کیار و در منطقه دورک اناری واقع شده است که از این سطح سالانه بیش از ۱۰۰۰ تن انار برداشت می‌شود.

وی با بیان اینکه ارقام انار تولیدی در چهارمحال و بختیاری رقم محلی، رباب و ترش است، گفت: عمده انار تولیدی در منطقه دورک به‌صورت تازه‌خوری در استان و استان مجاور مصرف می‌شود و بخشی نیز توسط مردم محلی فرآوری به رب انار، انار خشک، لواشک و ... تبدیل می‌شود.

سازمان جهادکشاورزی چهارمحال و بختیاری برای توسعه باغات انار در شهرستان کیار و اردل، : کشت انواع ارقام انار در مناطق نیمه‌گرمسیری در اطراف روستای دورک اناری، روستای گل‌سفید تا سرخون که چند طرح انتقال آب نیز در منطقه در حال اجرا است، و باغات انار را در حال توسعه است.

مدیر باغبانی سازمان جهادکشاورزی چهارمحال و بختیاری با بیان اینکه در منطقه دورک اناری به‌علت وجود طبیعت بکر، مناطق جنگلی، باغات انار و رودخانه دائمی در آن منطقه امکان توسعه گردشگری کشاورزی وجود دارد،

وی ادامه داد: اگر بتوانیم منطقه دورک اناری را معرفی کنیم، قطعا در فصل برداشت انار می‌تواند باعث جذب گردشگر و کمک به درآمد مردم بومی در فروش محصول انار و محصولات جانبی فرآوری شده کند.

به‌علت سردسیر بودن منطقه دورک اناری برداشت انار در این منطقه از اواخر مهرماه آغاز و تا پایان پاییز ادامه دارد.

منطقه مشایخ در شهرستان کیار دارای ظرفیت‌های گردشگری بسیار بالایی است، در منطقه مشایخ از روستای دوپلان تا روستای معدن در حاشیه روخانه دائمی کارون قرار دارد و در این منطقه بکر جلوه‌های زیبایی از طبیعت را می‌توان مشاهده کرد.

باتوجه به خروشان بودن رودخانه کارون نسبت به زاینده‌رود امکان انجام ورزش‌های آبی مانند رفتینگ، کایاک سواری، بانجی جامپینگ و ... با هیجان بسیار بالا وجود دارد،

منطقه مشایخ و روستای دورک اناری بین دو منطقه حفاظت شده ملی سبزکوه و هلن قرار دارد،: به‌علت وجود جنگل‌های بلوط، آبشارهای بلند مانند تنگ زندان و صخره‌های بزرگ سالانه بیش از ۱۰۰۰ کوهنورد و طبیعت‌گرد حرفه‌ای در این منطقه برای ورزش‌های طبیعت‌گردی حضور پیدا می‌کنند.

انار تولیدی در این منطقه از کیفیت بسیار بالایی برخوردار است، مردم محلی در فصل برداشت انار اقدام به تهیه رب انار، انار خشک و ... می‌کنند، رب انار دورک به‌علت مرغوبیت و کیفیت بالا از شهرت بالایی برخوردار است، همچنین زندگی عشایر در منطقه مشایخ جلوه‌های زیبایی را خلق می‌کند.

وی با بیان اینکه متاسفانه زیرساخت‌های گردشگری در منطقه دورک اناری ضعیف است، گفت: جاده دورک اناری که به‌علت عرض کم تردد اتوبوس در آن ممنوع شده بود تا حدودی عریض شده است، اما در سایر زیرساخت‌ها مانند اینترنت، محل اسکان موقت گردشگران و ... دچار مشکلاتی هستیم.

زیرساخت‌های گردشگری نیازمند همکاری تمامی دستگاه‌ها و سازمان‌ها از جمله جهادکشاورزی، منابع‌طبیعی، محیط‌زیست، مخابرات، راهداری و ... است، اگر این دستگاه‌ها در تقویت زیرساخت‌ها کمک کنند، قطعا می‌توان در تقویت زیرساخت‌های گردشگری موفق عمل کرد.

در منطقه دورک اناری بحث توسعه گردشگری کشاورزی در دستور کار قرار دارد،می‌توان بدون تغییر کاربری و آسیب به طبیعت تاسیسات گردشگری سیار را در فصول گرم سال دایر و سپس جمع‌آوری کرد، حضور گردشگران در منطقه دورک به درآمدزایی مردم محلی کمک می‌کند.

در منطقه مشایخ مجوز برای احداث اقامتگاه بوم‌گردی صادر می‌شود، همچنین می‌توان کمپ‌های طبیعت‌گردی سیار در این منطقه احداث کرد، بدون اینکه آسیبی به منطقه وارد شود.

به‌واسطه ایجاد زیرساخت مناسب برای دسترسی به اینترنت، در دهستان مشایخ بخش ناغان شهرستان کیار ۱۵ روستا شناسایی شد که نیاز به ارتقای اینترنت از نسل دوم به سوم و چهارم دارند.

تجهیزات مخابراتی چهارمحال و بختیاری و هشت استان دیگر کشور با برند نوکیا از یک شرکت فنلاندی است که این شرکت در آغاز تحریم‌ها از کشور خارج شد.

استان‌های دیگر از برندهای هوآوی و اریکسون استفاده می‌کنند که تجهیزات آن‌ها به‌وفور از چین وارد ایران می‌شود.

پیگیری‌ها از طریق وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات برای ورود تجهیزات مورد نیاز به‌منظور برقراری اینترنت در ۱۵ روستای دهستان مشایخ انجام و تجهیزات در پنج روستا نصب شده

در شهرستان کیار ۴۶ میلیارد ریال از اعتبارات وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات برای اجرای فیبر نوری تامین و هزینه شده که از مرکز مخابرات ناغان تا روستای گِل‌سفید اجرا شده است.

چشم انداز توسعه استان چهارمحال و بختیاری بر اساس آمایش سرزمین

imgurl.ir

imgurl.ir

اســتان چهارمحال و بختياري با برخورداري از ســرمايه انســاني و اجتماعي، موقعيت جغرافيايي، تنوع قومي و فرهنگي، حوضـه هاي آبخيز پراهميت، منابع طبيعي، معدني و انرژيهاي تجديدپذير و ظرفيتهاي صـنعتي؛ در راسـتاي دسـتيابي به توسـعه پايدار،در افق طرح به عنوان « سرزمين پاك و آباد» شـناخته شـده و داراي ويژگيهاي برجسته زير خواهد بود:

جمعيتي ســالم، توانمند و فعال، داراي محيط زيســتي ســالم و مؤثر در توســعه، موفق در مديريت منابع آب و بهره برداري از انرژيهاي تجديدپذير، مشــهور در گردشــگري پايدار، برخوردار از جايگاه ممتاز در تحقيق و توســعه و بهره وري در بخش كشــاورزي داراي صــنعت ســبز پرمزيت و برخوردار از موقعيت راهبردي در كريدورهاي ارتباطي كشور، متكي بر توزيع بهينه جمعيت و فعاليت و توازن بين منابع و نيازهاي آب و خاك با رعايت الزامات و ملاحظات دفاعي، امنيتي و پدافندغيرعامل.

- -ماموريتهاي توسعه استان

جمعيتي سالم، توانمند و فعال

بهبود فضاي كسب و كار وارتقاي رقابت پذيري در دستيابي به اهداف توسعه استفاده خلاقانه از تمام منابع موجود براي دستيابي به نرخ اشتغال متناسب با برنامه هاي توسعه كشور فراهم آوردن زمينه مشاركت حداكثري بخش خصوصي در اقتصاد استان و ارتقاي سرمايه اجتماعي طراحي و اجراي برنامه هاي ديني وفرهنگي با هدف پويايي نشاط اجتماعي

داراي محيط زيستي سالم و مؤثر در توسعه

حفظ و بهبود محيط زيست و منابع طبيعي استان (آب خيزداري، آب خوانداري و ...) تعريف نقش و بهرهبرداري از محيط زيست و منابع طبيعي استان به عنوان ظرفيت هاي معيشتي با اولويت جوامع روستايي و عشايري

موفق در مديريت منابع آب و بهره برداري از انرژيهاي تجديدپذير

مديريت منابع آب با رويكرد برخورداري مناسب از منابع آبهاي سطحي استان در سقف آب قابل برنامه ريزي افزايش شاخص بهره وري آب در فعاليت بخشهاي مختلف اقتصادي توسعه در حوزه توليد و عرضه انرژيهاي حاصل از منابع تجديدپذير -

مشهور در گردشگري پايدار

ارتقاي شاخص رقابت پذيري در گردشگري افزايش سهم ارزش افزوده كسب و كارهاي خدماتي در حوزه گردشگري

برخوردار از جايگاه ممتاز در تحقيق و توسعه و بهره وري بخش كشاورزي

افزايش راندمان توليد در محصولات متنوع بخش كشاورزي تحقيق وتوسعه در شيوه هاي پرورش دام و طيور و شيلات بدون آسيب به پايداري محيط زيست توسعه محصولات و فراوردههاي سالم و ارگانيك در بخش كشاورزي تحقيق وتوسعه براي توليد و عرضه مناسب گياهان دارويي و داروهاي گياهي - داراي صنعت سبز و پرمزيت

فعال كردن ظرفيتهاي توليد صـنعتي موجود

به ويژه در گروه هاي صـنعتي منسـوجات، ماشـين آلات، كاني غيرفلزي و فلزات اساسي استانداردسازي توليدات صنعتي و كشاورزي استان با رويكرد صادرات برندينگ و عرضه كالا و خدمات استان با تأكيد برفناوري اطلاعات توسعه صنعتي همسو با مزيت هاي نسبي و محيط زيست و منابع طبيعي استان استفاده از مزيتهاي معدني استان همسو با ساير بخشهاي توسعه اي استان

برخوردار از موقعيت راهبردي در كريدورهاي ارتباطي كشور

توسعه كريدورهاي ارتباطي استان با استفاده از تمام ظرفيتها در سطوح استاني، منطقه اي و ملي

توزيع بهينه جمعيت و فعاليت اصلاح ساختار شبكه سكونت گاهي با تقويت نقش نقاط شهري و روستايي توسعه پدافند غيرعامل و ايجاد آمادگي براي مقابله با بحرانهاي طبيعي و سوانح - توازن بين منابع و نيازهاي آب و خاك توجه به توان سرزميني استان در تدوين برنامه هاي توسعه بخشي

آشنایی با موسیقی بختیاری

imgurl.ir

imgurl.ir

موسیقی فولکلوریک بختیاری، جلوه‌‌ی خاصی از فرهنگ بختیاری است که با شعر همزیستی و قرابت دیرینه دارد و در مجموع پیوند و ارتباطشان ناگسستنی است و سرانجام کاری عرضه می‌دارد که تعلیم گرفته از تاثیرات کوه، دشت، طبیعت و آبشارها و موسیقی چشمه‌ساران است. این قرابت و خویشاوندی با طبیعت در موسیقی بختیاری به گونه‌ای است که تمامی وزن‌ها، فاصله‌ها، ردیف‌ها و گوشه‌ها، علیرغم لطافت و ظرافت طبع، از ذوق و صلابتی کوهستانی برخوردار است.
در ایل بختیاری هیچ شعری را نمی‌یابید که آهنگ مخصوص به خود نداشته باشد. آنان برای هر پدیده‌ای موسیقی مخصوص دارند. از دوشیدن گاوها گرفته تا کار طاقت‌فرسای درو کردن و دلاوری‌های فراوان که خون سلحشوری را در رگ‌های عشایر بختیاری به جریان می‌اندازد که در این قلمرو، تاریخ خونبار و پر حماسه‌ای دارند.

انواع موسیقی بختیاری

موسیقی بختیاری به 2 بخش عمده تقسیم می‌شود:
- یکی موسیقی شاد یا راست
- دیگری موسیقی سوگواری یا چب که موسیقی رزمی و حماسی مانند چوب‌بازی و سوارکاری نیز در زمره این نوع موسیقی قرار می‌گیرد.
در این راستا، موسیقی مطابق با محتوا و نوع ملودی و آهنگ‌هایی که نواخته می‌شود، با رقص هم پیوندی دیگر می‌یابد.
به طور کلی مضمون این اشعار همواره فراق، هجران، ناکامی‌ها و محرومیت‌ها در عشق است و دلسوختگی و جانسوزی‌هایی که لطف بیشی به این آثار می‌بخشد و همچنین آوازهای شکارگری که به صیادی معروف است، حکایت‌گر موضوع دیگری است.

شکست افغان ها بدست بختیاریها

imgurl.ir

محمود افغان پس از فتح اصفهان که بختیاریان زیادی تن به اطاعت او در ندادند، با سپاهی بسیار به عزم تسخیر لرستان و کهگلویه بختیاری(کهگلویه جز قلمرو بختیاریها بود )خیمه بیرون زد ،چون به ولایات بختیاری رسید ،طایفه بختیاری با قشون خود حاضر و آماده بودند ،غفلتا بر سر سپاه محمود ریخته از هر سوی او را در میان گرفتند و رزمی سخت نمودند و گروهی بسیار از سپاهیان و کسان محمود را به هلاکت رسانیدند،ناچار محمود راه فرار پیش گرفت و به نواحی کهگلویه رفت تا به موقع تلافی کند.

از قضا یک شب برفی زیادی بارید و سپاه محمود را برف احاطه نمود ،سه ماه یارای حرکت نداشت و سرما نیز بیداد می کرد،بعد از سه ماه برفها آب شد و نهرها طغیان نمود و قزلباشیه جسرها بریدند،خواستند از آب بگذرند سپاه و اموال بسیار ضایع شد و محمود امکان سلامتی در خود ندید.

از آن همه سپاه افاغنه 3000نفر برهنه و عریان بیشتر به اصفهان نرسید و در شب داخل شهر شدند.همین حمله اسباب ضعف افاغنه شد ،از محمود روی برتافتند و اغلب به افغانستان برگشتند.

برگرفته از :

تاریخ بختیاری،علیقلی خان سردار اسعد،انتشارات اساطیر،1376